Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Vitaminli ozuqalar

    Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 203–204-b. — ziyouz.com

    Vitaminli ozuqalar - ösimlik b-n hayvon çiqindilaridan tayyorlanadigan servitamin ozuqa, aralaş yem. Vitaminlarnint yetişmasligi hayvonlar organizmida gipovitaminoz kasalliklarini keltirib çiqaradi. Yoş, böğoz va soğiladigan mollarda ayniksa vitaminlarga talab katta böladi. Ayrim vitaminlar hayvon organizmi-ning özida, mas., A vitamini karotindan, D vitamini sterindan sintezlanadi. Kovş qaytaruvçi hayvonlarning me'da yölidagi mikroflora ta'sirida S, K, V guruhidagi vitaminlar vujudga keladi. Pekin hayvonlar ratsionida vitaminga boy ozuqalarning bölişi muhim ahamiyatga ega. Hayvon özining organizmi uçun muhim bölgan vitamin A ni karotinga boy yaşil ötdan oladi. Karotin dukkakli ötlar (beda, qaşqarbeda va b.) da köp. Bularning 1 kg ida 30—100 mg; 1 kg silosda 20—40 mg, 1 kg oddiy piçan unida 110—250 mg karotin bor. Baliq unida ham vitamin A köp. D guruhi vitaminlari yaşil ötda yöq, ammo oftobda quritilgan piçanda ultrabinafşa nur ta'sirida vitamin D2 paydo böladi. Vitamin S ni köproq yoş ösimlik kökatida (1 kg kök bedada 900 mg), ildizmevalarda (1 kg sabzida 380 mg) böladi. Dukkakli ötlar, buğdoy kepagi vitamin Ye ga boy. Vitamin K ösimlikning yaşil barglarida, sifatli piçan va silosda, ildizmevali ösimlik barglarida köp (1 kg kök bedada 90 mg). V guruhi vitaminlari köpçilik ösimlik va hayvonot çiqindilaridan olinadigan ozuqalarda böladi. Qişda ozuqa ratsionini vitaminlar b-n boyitiş maqsadida donni maxsus muhitda östirib, kökatidan foydalaniladi. Vitaminli ozuqa qöşimçalarning bir qança turlari sanoat usulida işlab çiqariladi.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    ВИТАМИНЛИ ОЗУҚАЛАР - ўсимлик б-н ҳайвон чиқиндиларидан тайёрланадиган сервитамин озуқа, аралаш ем. Витаминларнинт етишмаслиги ҳайвонлар организмида гиповитаминоз касалликларини келтириб чиқаради. Ёш, бўғоз ва соғиладиган молларда айникса витаминларга талаб катта бўлади. Айрим витаминлар ҳайвон организми-нинг ўзида, мас., А витамини каротиндан, Д витамини стериндан синтезланади. Ковш қайтарувчи ҳайвонларнинг меъда йўлидаги микрофлора таъсирида С, К, В гуруҳидаги витаминлар вужудга келади. Пекин ҳайвонлар рационида витаминга бой озуқаларнинг бўлиши муҳим аҳамиятга эга. Ҳайвон ўзининг организми учун муҳим бўлган витамин А ни каротинга бой яшил ўтдан олади. Каротин дуккакли ўтлар (беда, қашқарбеда ва б.) да кўп. Буларнинг 1 кг ида 30—100 мг; 1 кг силосда 20—40 мг, 1 кг оддий пичан унида 110—250 мг каротин бор. Балиқ унида ҳам витамин А кўп. Д гуруҳи витаминлари яшил ўтда йўқ, аммо офтобда қуритилган пичанда ультрабинафша нур таъсирида витамин Д2 пайдо бўлади. Витамин С ни кўпроқ ёш ўсимлик кўкатида (1 кг кўк бедада 900 мг), илдизмеваларда (1 кг сабзида 380 мг) бўлади. Дуккакли ўтлар, буғдой кепаги витамин Е га бой. Витамин К ўсимликнинг яшил баргларида, сифатли пичан ва силосда, илдизмевали ўсимлик баргларида кўп (1 кг кўк бедада 90 мг). В гуруҳи витаминлари кўпчилик ўсимлик ва ҳайвонот чиқиндиларидан олинадиган озуқаларда бўлади. Қишда озуқа рационини витаминлар б-н бойитиш мақсадида донни махсус муҳитда ўстириб, кўкатидан фойдаланилади. Витаминли озуқа қўшимчаларнинг бир қанча турлари саноат усулида ишлаб чиқарилади.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.