Volvokssimonlar
Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 234-b. — ziyouz.com
Volvokssimonlar (Volvocophyceae) — yaşil suv ötlari sinfi. Yakka hujayra (donaliyella, xlamidomonada) yoki koloniya (volvoks, pandorina, eudofina) bölib ösadi, ösuv davrida harakatçan. Hujayrasida kosasimon pirenoidli xloroplast, qizil «közça», qisqaruvçi vakuol, 2 (ba'zan 4,8) ta xivçin böladi. Yakka hujayra V. qattiq qobiqsiz. V. böyiga böliniş orqali, qobiqli V. zoosporalar hosil qiliş orqali jinssiz köpayadi. Koloniya V.ning jinssiz köpayişi zoosporalarning koloniya içida yana qöşilib, yangi koloniya hosil qilişi orqali sodir böladi. Jinsiy köpayiş geologamiya, izogamiya, geterogamiya yoki oogamiya tarzida röy beradi. Asosan oqmaydigan çuçuk suvlarda, qisman tuproqda uçraydi. Qulay şaroitda juda tez köpayib suvning «gullaşi»ga sabab böladi. Bir neça yuz turi ma'lum.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ВОЛЬВОКССИМОНЛАР (Volvocophyceae) — яшил сув ўтлари синфи. Якка ҳужайра (доналиелла, хламидомонада) ёки колония (вольвокс, пандорина, эудофина) бўлиб ўсади, ўсув даврида ҳаракатчан. Ҳужайрасида косасимон пиреноидли хлоропласт, қизил «кўзча», қисқарувчи вакуол, 2 (баъзан 4,8) та хивчин бўлади. Якка ҳужайра В. қаттиқ қобиқсиз. В. бўйига бўлиниш орқали, қобиқли В. зооспоралар ҳосил қилиш орқали жинссиз кўпаяди. Колония В.нинг жинссиз кўпайиши зооспораларнинг колония ичида яна қўшилиб, янги колония ҳосил қилиши орқали содир бўлади. Жинсий кўпайиш геологамия, изогамия, гетерогамия ёки оогамия тарзида рўй беради. Асосан оқмайдиган чучук сувларда, қисман тупроқда учрайди. Қулай шароитда жуда тез кўпайиб сувнинг «гуллаши»га сабаб бўлади. Бир неча юз тури маълум.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.