Votum
Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 248-b. — ziyouz.com
Votum (lot. votum — xohiş, iroda) — saylov yoki vakolatli muassasada saylovçilar köpçiligi tomonidan ifodalangan yoxud qabul qilingan fikr yoxud qaror. V.ning bir neça turlari mavjud:
Işonç V. i — parlament boşqaruv tizimi amalda bölgan davlatlar parlament amaliyotida qoida tariqasida hukumat yoki ayrim vazirning siyosiy yöli, muayyan tadbiri yoki qonun loyihasining quyi palata tomonidan ma'qullanişi. Işonç V.i töğrisidagi masalani qöyiş taşabbusi b-n hukumatning özi, parlament fraksiyalari yoki deputatlar guruxlari çiqişi mumkin. Işonçsizlik V.i— parlament boşqaruv tizimi amadda bölgan davlatlar parlament amaliyotida qoida tariqasida hukumat yoki ayrim vazirning siyosiy yöli, muayyan tadbiri yoki qonun loyihasining quyi palata tomonidan noma'qul deb topilişi. Mazkur V. töğrisidagi masala hukumatning özi, parlament fraksiyalari yoki deputatlar guruhlarining taşabbusi b-n qöyiladi. Hukumatga işonçsizlik V.i bildirilişi amalda hukumatning iste'foga çiqişiga va yangi hukumat tuzilişiga (ya'ii siyosiy tanglikka) yoxud parlament (quyi palata) tarqatib yuborilişiga hamda muddatidan avval parlament saylovlari ötkazilişiga sabab böladi. Maj-buriy V. — ayrim mamlakatlarda muomalaga layoqatli barça fuqarolarning davlat hokimiyati organlariga saylovlarda, albatta, qatnaşişini talab etuvçi yuridik majburiyat. Plyural V. — ayrim mamlakatlarda saylovçilarning muayyan toifalari saylovlarda 2 yoki undan ortiq ovozga ega bölişini taqozo etadigan tartib. Saylov V.i — parlament, prezident, munitsipalitetga saylovlar böyiça yakuniy natijalar.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ВОТУМ (лот. votum — хоҳиш, ирода) — сайлов ёки ваколатли муассасада сайловчилар кўпчилиги томонидан ифодаланган ёхуд қабул қилинган фикр ёхуд қарор. В.нинг бир неча турлари мавжуд:
Ишонч В. и — парламент бошқарув тизими амалда бўлган давлатлар парламент амалиётида қоида тариқасида ҳукумат ёки айрим вазирнинг сиёсий йўли, муайян тадбири ёки қонун лойиҳасининг қуйи палата томонидан маъқулланиши. Ишонч В.и тўғрисидаги масалани қўйиш ташаббуси б-н ҳукуматнинг ўзи, парламент фракциялари ёки депутатлар гурухлари чиқиши мумкин. Ишончсизлик В.и— парламент бошқарув тизими амадда бўлган давлатлар парламент амалиётида қоида тариқасида ҳукумат ёки айрим вазирнинг сиёсий йўли, муайян тадбири ёки қонун лойиҳасининг қуйи палата томонидан номаъқул деб топилиши. Мазкур В. тўғрисидаги масала ҳукуматнинг ўзи, парламент фракциялари ёки депутатлар гуруҳларининг ташаббуси б-н қўйилади. Ҳукуматга ишончсизлик В.и билдирилиши амалда ҳукуматнинг истеъфога чиқишига ва янги ҳукумат тузилишига (яъии сиёсий тангликка) ёхуд парламент (қуйи палата) тарқатиб юборилишига ҳамда муддатидан аввал парламент сайловлари ўтказилишига сабаб бўлади. Маж-бурий В. — айрим мамлакатларда муомалага лаёқатли барча фуқароларнинг давлат ҳокимияти органларига сайловларда, албатта, қатнашишини талаб этувчи юридик мажбурият. Плюрал В. — айрим мамлакатларда сайловчиларнинг муайян тоифалари сайловларда 2 ёки ундан ортиқ овозга эга бўлишини тақозо этадиган тартиб. Сайлов В.и — парламент, президент, муниципалитетга сайловлар бўйича якуний натижалар.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.