Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Xaryana

    Manba: ÖzME, 9-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 83–84-b. — ziyouz.com

    Xaryana — Hindiston ştati, HindGang tekisligida joylaşgan. Mayd. 44,2 ming km2. Axrlisi 21 mln. kişi (2001). Ma'muriy markazi — Çandigarh ş. Ştat 1966 y.da Panjob ştatining bölinişidan taşkil etilgan. Şuning uçun landşafti, xöjaligi, rivojlaniş darajasi va ixtisoslaşuviga kura Panjob ştatiga yaqin. Biroq aholisining aksari qismi xindi tilida sözlaşadi va hinduizm diniga e'tiqod qiladi. Iqlimi keskin kontinental, quruq iqdim. Yillik yoğin 400 mm gaça. Iktisodiyotida q.x. yetakçi örinda. Asosan, donli ekinlar, paxta, şakarqamiş va kartoşka ekiladi. Sanoati q.x. mahsulotlarini qayta işlaşga ixtisoslaşgan. Kiçikroq taxta tiliş, qoğoz fkalari, şakarqand va kraxmal zavodlari, oyna sanoati korxonalari bor. Aniq va jarroxlik, optik asboblar işlab çikariladi. Yengil va aniq maşinasozlik, velosiped, traktor zavodlari va neftkimyo kompleksi işlab turibdi. Elektr styalar quvvati 3 mln. kVt (2002).

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    ХАРЬЯНА — Ҳиндистон штати, ҲиндГанг текислигида жойлашган. Майд. 44,2 минг км2. Ахрлиси 21 млн. киши (2001). Маъмурий маркази — Чандигарҳ ш. Штат 1966 й.да Панжоб штатининг бўлинишидан ташкил этилган. Шунинг учун ландшафти, хўжалиги, ривожланиш даражаси ва ихтисослашувига кура Панжоб штатига яқин. Бироқ аҳолисининг аксари қисми хинди тилида сўзлашади ва ҳиндуизм динига эътиқод қилади. Иқлими кескин континентал, қуруқ иқдим. Йиллик ёғин 400 мм гача. Иктисодиётида қ.х. етакчи ўринда. Асосан, донли экинлар, пахта, шакарқамиш ва картошка экилади. Саноати қ.х. маҳсулотларини қайта ишлашга ихтисослашган. Кичикроқ тахта тилиш, қоғоз фкалари, шакарқанд ва крахмал заводлари, ойна саноати корхоналари бор. Аниқ ва жаррохлик, оптик асбоблар ишлаб чикарилади. Енгил ва аниқ машинасозлик, велосипед, трактор заводлари ва нефтькимё комплекси ишлаб турибди. Электр стялар қуввати 3 млн. кВт (2002).

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.