Xoxlov elçiligi
Manba: ÖzME, 9-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 244–245-b. — ziyouz.com
Xoxlov elçiligi - rus podşosi M.F.Romanov (1613—45) Buxoro xoni Imomqulixon huzuriga boyar Ivan Daniloviç Xoxlov boşçiligida yuborgan diplomatik missiya (1620 —22). Imomqulixon tomonidan yuborilgan Odambiy rahbarligidagi elçilik (1619—20) ka javoban jönatilgan. I.D.Xoxlovga avvalo Buxoro xonini Rossiya bilan savdo va döstona aloqalar örnatişga köndiriş, Buxorodagi rus asirlarini ozod etiş, Buxoro xonligining Turkiya, Eron, Gruziya, Xiva xonligi bilan aloqalari qanday ekanligi, Buxoroning harbiy qudrati haqida maxfiy ma'lumotlar töplaş va b. vazifalar yuklatilgan. Elçilar Qozondan 1620 y. 21 iyunda Buxoro va Xiva elçilari Odambiy va Rahimqul hamrohligida yölga çiqqanlar. Ular Astraxon — Kaspiy dengizi — Töpqarağan pristani — Urganç — Xiva — Xonqa — Qizilqum — Xayrobod — Buxoro yönalişi bilan manzilga yetib kelişgan. Elçilarni Imomqulixon yaxşi kutib olgan. Saroydagi 23 rus askari ozod qilingan, qolgan asirlar esa turli sabablarga köra ozod etilmagan. I.D.Xoxlovning hisobotida xonlikning içki va xalqaro ahvoli, Buxoro xonligidagi ijtimoiyiqtisodiy (soliqlar, şahar, qişloqlardagi ahvol), siyosiy vaziyat, şuningdek, etnografik xarakterdagi ma'lumotlar töplangan.
Ad.Axmedov B.A., Istorikogeografiçeskaya literatura Sredney Azii XVI— XVIII vv. Pismenniye pamyatniki, T., 1985; Gulyamov X.T., Iz istorii diplomatiçeskix otnoşeniy Rossii s Buxarskim xanstvom v XVIII v., T., 1992.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ХОХЛОВ ЭЛЧИЛИГИ - рус подшоси М.Ф.Романов (1613—45) Бухоро хони Имомқулихон ҳузурига бояр Иван Данилович Хохлов бошчилигида юборган дипломатик миссия (1620 —22). Имомқулихон томонидан юборилган Одамбий раҳбарлигидаги элчилик (1619—20) ка жавобан жўнатилган. И.Д.Хохловга аввало Бухоро хонини Россия билан савдо ва дўстона алоқалар ўрнатишга кўндириш, Бухородаги рус асирларини озод этиш, Бухоро хонлигининг Туркия, Эрон, Грузия, Хива хонлиги билан алоқалари қандай эканлиги, Бухоронинг ҳарбий қудрати ҳақида махфий маълумотлар тўплаш ва б. вазифалар юклатилган. Элчилар Қозондан 1620 й. 21 июнда Бухоро ва Хива элчилари Одамбий ва Раҳимқул ҳамроҳлигида йўлга чиққанлар. Улар Астрахон — Каспий денгизи — Тўпқараған пристани — Урганч — Хива — Хонқа — Қизилқум — Хайробод — Бухоро йўналиши билан манзилга етиб келишган. Элчиларни Имомқулихон яхши кутиб олган. Саройдаги 23 рус аскари озод қилинган, қолган асирлар эса турли сабабларга кўра озод этилмаган. И.Д.Хохловнинг ҳисоботида хонликнинг ички ва халқаро аҳволи, Бухоро хонлигидаги ижтимоийиқтисодий (солиқлар, шаҳар, қишлоқлардаги аҳвол), сиёсий вазият, шунингдек, этнографик характердаги маълумотлар тўпланган.
Ад.Ахмедов Б.А., Историкогеографическая литература Средней Азии XVI— XVIII вв. Письменные памятники, Т., 1985; Гулямов Х.Т., Из истории дипломатических отношений России с Бухарским ханством в XVIII в., Т., 1992.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.