Xromoplastlar
Manba: ÖzME, 9-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 254-b. — ziyouz.com
Xromoplastlar (xroma (o)... va yun. plastos — yasalgan) — pişgan mevalar, gultojibarglar, kuzgi yaproklar, ba'zi sabzavot ildizlari (mas, sabzi) hujayralari tarkibida uçraydigan sariq, töqsariq, qizil rangli plastidalar. X. rangi karotinoidlar deb ataluvçi pigmentlar tarkibiga boğliq. Ba'zi karotinoidlar lipidlarda erigan holda böladi; boşqalari esa oqsil fibrillalarida töplanadi. X. ham xloroplastlar singari ikki qavat membranalar bilan öralgan, lekin tilakoidlarining juda kam bölişi yoki butunlay bölmasligi bilan ulardan farq qiladi. X. plastidalar rivojlanişining oxirgi bosqiçi bölib, xloroplastlar yoki leykoplastlardan vujudga keladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ХРОМОПЛАСТЛАР (хрома (о)... ва юн. plastos — ясалган) — пишган мевалар, гултожибарглар, кузги япроклар, баъзи сабзавот илдизлари (мас, сабзи) ҳужайралари таркибида учрайдиган сариқ, тўқсариқ, қизил рангли пластидалар. X. ранги каротиноидлар деб аталувчи пигментлар таркибига боғлиқ. Баъзи каротиноидлар липидларда эриган ҳолда бўлади; бошқалари эса оқсил фибриллаларида тўпланади. X. ҳам хлоропластлар сингари икки қават мембраналар билан ўралган, лекин тилакоидларининг жуда кам бўлиши ёки бутунлай бўлмаслиги билан улардан фарқ қилади. X. пластидалар ривожланишининг охирги босқичи бўлиб, хлоропластлар ёки лейкопластлардан вужудга келади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.