Xurrit tili
Manba: ÖzME, 9-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 273-b. — ziyouz.com
Xurrit tili — Armaniston toğligi jan.ida, şim. Suriya va Mesopotamiyada, Kiçik Osiyoning jan.şarqiy qismida va Ugarit ş.da tarqalgan ulik til. X.t.ning genetik aloqalariga doyr yagona fikr mavjud emas. Rus olimlari I.M. Dyakonov va S.A. Starostinlarning X.t. va unga qarindoş urart tilinint naxdoğiston tillari bilan qarindoşligi haqidagi farazi bir qadar işonçli fikr xisoblanadi. X.t.ning saqlanib qolgan yodgorliklari unda özaro farqdanuvçi 6 lahja borligini körsatadi.
X.t.ning eng qad. yodgorligi mil. av. 3ming yillik oxiriga mansub. Xorijiy tillar matnlaridagi atokli otlar va sözlar mil. av. 2ming yillikdan keyin ham X.t. Arman toğliklarining ayrim joylarida sözlaşuv tili sifatida qöllanganini körsatadi. Mil. av. 1-ming yillikdayoq bunday matnlar mavjud bölmagan. Yozuvi — böğinli mixxat; ugarit alifboli mixxatida ham yodgorliklar uçraydi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ХУРРИТ ТИЛИ — Арманистон тоғлиги жан.ида, шим. Сурия ва Месопотамияда, Кичик Осиёнинг жан.шарқий қисмида ва Угарит ш.да тарқалган улик тил. Х.т.нинг генетик алоқаларига дойр ягона фикр мавжуд эмас. Рус олимлари И.М. Дьяконов ва С.А. Старостинларнинг Х.т. ва унга қариндош урарт тилининт нахдоғистон тиллари билан қариндошлиги ҳақидаги фарази бир қадар ишончли фикр хисобланади. Х.т.нинг сақланиб қолган ёдгорликлари унда ўзаро фарқданувчи 6 лаҳжа борлигини кўрсатади.
Х.т.нинг энг қад. ёдгорлиги мил. ав. 3минг йиллик охирига мансуб. Хорижий тиллар матнларидаги атокли отлар ва сўзлар мил. ав. 2минг йилликдан кейин ҳам Х.т. Арман тоғликларининг айрим жойларида сўзлашув тили сифатида қўлланганини кўрсатади. Мил. ав. 1-минг йилликдаёқ бундай матнлар мавжуд бўлмаган. Ёзуви — бўғинли миххат; угарит алифболи миххатида ҳам ёдгорликлар учрайди.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.