Y
Manba: ÖzME, 4-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 1-b. — ziyouz.com
Y — özbek kirill alifbosining ön birinçi harfi. Jarangli, til örta, sirğaluvçi undoş tovuş. Söz boşi (yöl, yiğ), örtasi (keyin, kiyim) va oxiri (töy, saroy)da kela oladi. Ayrim sözlarda, t, d tovuşi örnida keladi (ketin—keyin), ba'zilarida z ga moslaşadi (yoy-yoz; söylamoq—sözlamoq). Qipçoq şevasida söz boşida bu tovuş örnida j qöllanadi (yöl—jöl, yöq—jöq). Bu xususiyat qad. talaffuz qonuniyatlari b-n boğliq bölib, Mahmud Koşğariy davri tilida ham kuzatiladi. Örxun-Yenisey, turkiy yozuvlarida, şuningdek, arab, lotin grafikasidagi alifbolarda öziga xos körinişga ega. Söğd yozuvida uçramaydi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
Й — ўзбек кирилл алифбосининг ўн биринчи ҳарфи. Жарангли, тил ўрта, сирғалувчи ундош товуш. Сўз боши (йўл, йиғ), ўртаси (кейин, кийим) ва охири (тўй, сарой)да кела олади. Айрим сўзларда, т, д товуши ўрнида келади (кетин—кейин), баъзиларида з га мослашади (ёй-ёз; сўйламоқ—сўзламоқ). Қипчоқ шевасида сўз бошида бу товуш ўрнида ж қўлланади (йўл—жўл, йўқ—жўқ). Бу хусусият қад. талаффуз қонуниятлари б-н боғлиқ бўлиб, Маҳмуд Кошғарий даври тилида ҳам кузатилади. Ўрхун-Енисей, туркий ёзувларида, шунингдек, араб, лотин графикасидаги алифболарда ўзига хос кўринишга эга. Сўғд ёзувида учрамайди.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.