Yalla

Yalla — özbek xalq ijodida keng tarqalgan, raqs bilan ijro etiladigan qöşiq turi. Xalq sözi, mumtoz va zamonaviy şoirlar şe'rlariga aytiladi Ya. yakka, köpinça 2 va undan ortiq ijroçi tomonidan (doira va çolğu ansambli jörligida) ijro etiladi. Aksariyat Ya.lar işqmuhabbat mavzuida bölib, jozibali, öynoqi xarakterga ega. Ya. 2 turga bölinadi: 1) qöşiqjanriga yaqin, kuyi nisbatan tor diapazonli, asosiy misralar yakkaxon yallaçi, naqarot esa guruh tomonidan doira jörligida aytiladi (mas, «Olmaça anor», «Yallama yorim», «Hoho, yalla», «Qizgina»); 2) kuy diapazonining kengligi va tuzilişi (ayrimlarida baland pardali avj mavjudligi) jihatidan aşula janriga yaqin. Xalq orasida «Yaliyali», «Qalam qoşligim», «Jonon bölaman deb», «Ayrilmasun», «Fiğondur» kabi mumtoz Ya.lar keng tarqalgan. Namanganda Ya. turkumlari mavjud: yallaçiayollar tomonidan doira jörligida «Katta yalla» va «Kiçik yalla» (kuyi va usuli murakkab, ijrosi mukammal) namunalari töy marosimlari va bazmlarda ijro etiladi. Aşula va Ya. namunalaridan («Yor istab», «Mustahzod») yoki katta aşula va Ya.dan iborat («Topmadim», «Sörmaysan») turkumlar ham mavjud. Hoz. kunda Ya.lar estrada yönalişida ham ijro etiladi.

Rustam Abdullayev.