Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Yalpi hosil

    Manba: ÖzME, 10-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 32–33-b. — ziyouz.com

    Yalpi hosil YALPI HOSIL, qişloq xöjaligi ekinlarining yalpi hosili — alohida xöjalik yoki bironbir hududiy birlik çegaralaridagi barça ekin maydonlarida yetiştirilgan (yiğib olingan) mahsulot hajmi. 1954 yildan boşlab hisobgaolinadi. Özbekiston statistika organlari Ya.h. hajmini umuman barça toifadagi xöjaliklar böyiça tuman, viloyat, respublika miqyosida alohidaalohida hisobga oladi. Q.x. statistikasida Ya.h.ning taxminiy va oxirgi hajmini aniqlaş qabul qilingan. Taxm. hajm aprobatsiya usulida 1 sentyabrga bölgan holat böyiça, oxirgisi — yil oxirida belgilanadi. Ya.h.ning taxminiy hajmini belgilaşda barça xöjaliklardan olingan hisobot ma'lumotlari asos böladi. Ya.h.ning oxirgi hajmi taxm. körsatkiçlarni xöjaliklarning noyab. va dek.dagi yillik hisobotlari asosida qayta aniqlaş yöli bilan belgilanadi (yana. q. Hosildorlik). Ekinlarning Ya.h.ni oşirişning omillari — hosildor, kasallik va zararkunandalarga çidamli navlar yaratişdan, intensiv texnologiya, kompleks mexanizatsiyalaş va kimyolaştiriş asosida yangi agrotexnika usullarini qöllaşdan iborat.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    ЯЛПИ ҲОСИЛ, қишлоқ хўжалиги экинларининг ялпи ҳосили — алоҳида хўжалик ёки биронбир ҳудудий бирлик чегараларидаги барча экин майдонларида етиштирилган (йиғиб олинган) маҳсулот ҳажми. 1954 йилдан бошлаб ҳисобгаолинади. Ўзбекистон статистика органлари Я.ҳ. ҳажмини умуман барча тоифадаги хўжаликлар бўйича туман, вилоят, республика миқёсида алоҳидаалоҳида ҳисобга олади. Қ.х. статистикасида Я.ҳ.нинг тахминий ва охирги ҳажмини аниқлаш қабул қилинган. Тахм. ҳажм апробация усулида 1 сентябрга бўлган ҳолат бўйича, охиргиси — йил охирида белгиланади. Я.ҳ.нинг тахминий ҳажмини белгилашда барча хўжаликлардан олинган ҳисобот маълумотлари асос бўлади. Я.ҳ.нинг охирги ҳажми тахм. кўрсаткичларни хўжаликларнинг нояб. ва дек.даги йиллик ҳисоботлари асосида қайта аниқлаш йўли билан белгиланади (яна. қ. Ҳосилдорлик). Экинларнинг Я.ҳ.ни оширишнинг омиллари — ҳосилдор, касаллик ва зараркунандаларга чидамли навлар яратишдан, интенсив технология, комплекс механизациялаш ва кимёлаштириш асосида янги агротехника усулларини қўллашдан иборат.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.