Yalpi sirt
Manba: ÖzME, 10-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 32-b. — ziyouz.com
Yalpi sirt — RF Yevropa qismining jan.şarqidagi platosimon qirlar. Volga va Ural daryolarining suvayirğiçi. Şarqiy qismi tor, öydimçuqur. Kenglik yönalişida 500 km ga çözilgan. Eng baland joyi 405 m. Ğarbi Volga daryosi tomon pasayib boradi. Şarqda Janubiy Ural toğlariga yondoş, jan.da Kaspiyböyi pasttekisligidan poğonasimon kötarilgan. Markaziy qismida unça baland bölmagan qoldiq tepalari (şixanlar)dan iborat bölib, bal. 50—100 m. Ya.S. paleozoy va mezozoy qumtoşlari, gil, ohaktoşlaridan taşkil topgan. Ohaktoşlarda karst relyef şakllari hosil bölgan. Ya.S. dan Samara, Katta Irgiz va Ural daryolarining ba'zi irmoqlari boşlanadi. Daşt ösimliklari ösadi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ЯЛПИ СИРТ — РФ Европа қисмининг жан.шарқидаги платосимон қирлар. Волга ва Урал дарёларининг сувайирғичи. Шарқий қисми тор, ўйдимчуқур. Кенглик йўналишида 500 км га чўзилган. Энг баланд жойи 405 м. Ғарби Волга дарёси томон пасайиб боради. Шарқда Жанубий Урал тоғларига ёндош, жан.да Каспийбўйи пасттекислигидан поғонасимон кўтарилган. Марказий қисмида унча баланд бўлмаган қолдиқ тепалари (шиханлар)дан иборат бўлиб, бал. 50—100 м. Я.С. палеозой ва мезозой қумтошлари, гил, оҳактошларидан ташкил топган. Оҳактошларда карст рельеф шакллари ҳосил бўлган. Я.С. дан Самара, Катта Иргиз ва Урал дарёларининг баъзи ирмоқлари бошланади. Дашт ўсимликлари ўсади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.