Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Yangi Janubiy uels

    Manba: ÖzME, 10-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 46–47-b. — ziyouz.com

    Yangi Janubiy uels — Avstraliya Ittifoqining jan.şarqiy qismidagi ştat. Mayd. 800,6 ming km2. Aholisi 6,5 mln. kişi (2000). Ma'muriy markazi — Sidney şahri Mamlakat poytaxti Kanberra şahri ham ştat hududida. Yer yuzasi, asosan, tekislik. Yirik daryolari: Murrey va uning irmoqdari. Şarqida Katta suvayirğiç tizma va kambar dengiz böyi pasttekisligi bor. Iqlimi kontinental va quruq iqlim. Yillik yoğin 1200— 1500 mm, tekisliklarda 250 mm gaça. Örtaça oylik tralar 10—12° dan 22—26° gaça. Sohil va toğ yon bağirlarida evkalipt örmonlari bor, qolgan qismi savannalardan iborat. Ya.J.U. mamlakatning aholisi eng köp va iqtisodiy jihatdan rivojlangan ştati. Toşkömir, rux, qörğoşin, kumuşning yirik konlari bor, şuningdek, rutil konsentrati olinadi. Qora va rangli metallurgiya, maşinasozlik, kimyo, kemasozlik sanoatlari rivojlangan. Ekin maydonining katta qismiga buğdoy ekiladi. Şuningdek, arpa, suli, makkajöxori, şakarqamiş va paxta yetiştiriladi. Boğdorçilik va sabzavotçilik rivojlangan. Çorvaçilik sut va göşt yetiştirişga ixtisoslaşgan. Sidney, Nyukasl, PortKembla kabi yirik portlari bor. Murrey daryosida kema qatnaydi.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    ЯНГИ ЖАНУБИЙ УЭЛЬС — Австралия Иттифоқининг жан.шарқий қисмидаги штат. Майд. 800,6 минг км2. Аҳолиси 6,5 млн. киши (2000). Маъмурий маркази — Сидней шаҳри Мамлакат пойтахти Канберра шаҳри ҳам штат ҳудудида. Ер юзаси, асосан, текислик. Йирик дарёлари: Муррей ва унинг ирмоқдари. Шарқида Катта сувайирғич тизма ва камбар денгиз бўйи пасттекислиги бор. Иқлими континентал ва қуруқ иқлим. Йиллик ёғин 1200— 1500 мм, текисликларда 250 мм гача. Ўртача ойлик тралар 10—12° дан 22—26° гача. Соҳил ва тоғ ён бағирларида эвкалипт ўрмонлари бор, қолган қисми саванналардан иборат. Я.Ж.У. мамлакатнинг аҳолиси энг кўп ва иқтисодий жиҳатдан ривожланган штати. Тошкўмир, рух, қўрғошин, кумушнинг йирик конлари бор, шунингдек, рутил концентрати олинади. Қора ва рангли металлургия, машинасозлик, кимё, кемасозлик саноатлари ривожланган. Экин майдонининг катта қисмига буғдой экилади. Шунингдек, арпа, сули, маккажўхори, шакарқамиш ва пахта етиштирилади. Боғдорчилик ва сабзавотчилик ривожланган. Чорвачилик сут ва гўшт етиштиришга ихтисослашган. Сидней, Ньюкасл, ПортКембла каби йирик портлари бор. Муррей дарёсида кема қатнайди.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.