Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Yaxlitlaş

    Manba: ÖzME, 10-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 105–106-b. — ziyouz.com

    Yaxlitlaş (matematikada) biron bir uluşli sonni taqribiy yaxlit son bilan almaştiriş. Uşbu qoida böyiça bajariladi: uluşli sonning oxirgi raqami qiymati 4 dan kiçik (a < 4) bölsa, u taşlab yuboriladi; agar 6 dan katta (a > 6) bölsa, çapdan öngga oxirgi raqam bir birlikka orttiriladi (mas, 217,7 soni 2118 qilib olinadi). Sonlarni önlar xonasigaça, yuzlar xonasigaça kami bilan yoki ortiği bilan Ya. mumkin. Mas, a = =21,46 sonini kami bilan önlar xonasi gaça yaxlitlaganda 21 soni, köpi bilan yaxlitlaganda 22 soni hosil böladi. Sonlarni Ya. xatolik, ya'ni {a — a ) ayirmaga boğliq, bunda a — berilgan 0 son, a — qisqargan yaxlitlangan son,

    0 ya'ni uning taqribiy qiymati.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    ЯХЛИТЛАШ (математикада) бирон бир улушли сонни тақрибий яхлит сон билан алмаштириш. Ушбу қоида бўйича бажарилади: улушли соннинг охирги рақами қиймати 4 дан кичик (а < 4) бўлса, у ташлаб юборилади; агар 6 дан катта (а > 6) бўлса, чапдан ўнгга охирги рақам бир бирликка орттирилади (мас, 217,7 сони 2118 қилиб олинади). Сонларни ўнлар хонасигача, юзлар хонасигача ками билан ёки ортиғи билан Я. мумкин. Мас, а = =21,46 сонини ками билан ўнлар хонаси гача яхлитлаганда 21 сони, кўпи билан яхлитлаганда 22 сони ҳосил бўлади. Сонларни Я. хатолик, яъни {а — а ) айирмага боғлиқ, бунда а — берилган 0 сон, а — қисқарган яхлитланган сон,

    0 яъни унинг тақрибий қиймати.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.