Yaxton volfram koni
Manba: ÖzME, 10-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 107-b. — ziyouz.com
Yaxton volfram koni — Samarqand viloyati Urgut tumanidagi kon. Urgut şahridan 10 km şim.da joylaşgan. Ya.v.k. hududida yana bir qança mayda volfram konlari va namoyonlari (Çoştepa, Kamongaron, Zinak va Turangli) mavjud. Ya.v.k. Yaxton rudali maydonida köproq örganilgan va muhim obyektlardan hisoblanadi. Bu maydon yirik Xöjadik—Avgayjuman gektonik zonasida mujassamlaşgan. Konda vulkanogenterrigenli, tufogenkarbonatli, karbonatli va kremniykarbonatli yotqiziqlar mavjud bölib, ularni intruziv hosilalar (granitoidli va işqorbazaltli) majmuasi yorib çiqqan. Skarnlaşgan metasomatik jinslar konning rudalarini özida qamrovçi asosiy minerallaşgan hosilalar bölib, ular qatlamlararo çegara va çegaraoldi hamda ştokverksimon tanalar şaklida intruziv va çökindi jinslar kontakt zonalarida rivojlanadi. Ba'zida skarnlar çökindi toğ jinslari orasida joylaşib, çegaradan 150—200 m uzoqlikda ham uçraydi. Konning asosiy zaxiralari skarnşeyelitli ştokverk va şim.ğarbiy maydondagi qatlamlararo rudali jismlarda töplangan. Uşbu maydondagi kontaktoldi skarnli zona 500—600 m çuqurlikda bölib, 1000 m ga çözilgan. Skarnrudali jismlar qalinligi özgaruvçan bölib, 2—3 m dan 20—25 m gaça. Barça skarnlar volfram, oltin, vismut, margimuş hamda kumuş, molibden, rux, qalayning yuqori konsentratsiyasiga ega. Asosiy rudali mineral — şeyelit; oltin esa, yöldoş komponent bölib hisoblanadi. Sulfidlardan, odatda, pirrotin, arsenopirit, pirit, xalkopirit, ba'zan galenit, sfalerit, vismutin uçraydi. Norudalardan albit, kvars, xlorit, seritsit, piroksen va boşqalar mavjud. Asosiy rudali komponent — \\Yu, ning aniqlangan zaxiralari 22 ming t dan köproq, başoratlanganlari 50 ming t dan ortiq.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ЯХТОН ВОЛЬФРАМ КОНИ — Самарқанд вилояти Ургут туманидаги кон. Ургут шаҳридан 10 км шим.да жойлашган. Я.в.к. ҳудудида яна бир қанча майда вольфрам конлари ва намоёнлари (Чоштепа, Камонгарон, Зинак ва Турангли) мавжуд. Я.в.к. Яхтон рудали майдонида кўпроқ ўрганилган ва муҳим объектлардан ҳисобланади. Бу майдон йирик Хўжадик—Авгайжуман гектоник зонасида мужассамлашган. Конда вулканогентерригенли, туфогенкарбонатли, карбонатли ва кремнийкарбонатли ётқизиқлар мавжуд бўлиб, уларни интрузив ҳосилалар (гранитоидли ва ишқорбазальтли) мажмуаси ёриб чиққан. Скарнлашган метасоматик жинслар коннинг рудаларини ўзида қамровчи асосий минераллашган ҳосилалар бўлиб, улар қатламлараро чегара ва чегараолди ҳамда штокверксимон таналар шаклида интрузив ва чўкинди жинслар контакт зоналарида ривожланади. Баъзида скарнлар чўкинди тоғ жинслари орасида жойлашиб, чегарадан 150—200 м узоқликда ҳам учрайди. Коннинг асосий захиралари скарншеелитли штокверк ва шим.ғарбий майдондаги қатламлараро рудали жисмларда тўпланган. Ушбу майдондаги контактолди скарнли зона 500—600 м чуқурликда бўлиб, 1000 м га чўзилган. Скарнрудали жисмлар қалинлиги ўзгарувчан бўлиб, 2—3 м дан 20—25 м гача. Барча скарнлар вольфрам, олтин, висмут, маргимуш ҳамда кумуш, молибден, рух, қалайнинг юқори концентрациясига эга. Асосий рудали минерал — шеелит; олтин эса, йўлдош компонент бўлиб ҳисобланади. Сульфидлардан, одатда, пирротин, арсенопирит, пирит, халькопирит, баъзан галенит, сфалерит, висмутин учрайди. Норудалардан альбит, кварц, хлорит, серицит, пироксен ва бошқалар мавжуд. Асосий рудали компонент — \\Ю, нинг аниқланган захиралари 22 минг т дан кўпроқ, башоратланганлари 50 минг т дан ортиқ.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.