Yeçim
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 95-b. — ziyouz.com
Yeçim — badiiy asar kahramonlari örtasidagi qarama-qarşilikning hal etilişi. Ye. badiiy asarning muqaddimasida ham, örtasida ham, xotimasida ham kelişi mumkin. Lekin xotima yoki muqaddimadan keskin farq qiladi, ya'ni asar voqealarining tarkibiy qismini taşkil etadi — asosiy voqealar b-n bevosita boğliq böladi. Bundan taşqari, asarning «tuguni», albatta, muayyan Ye.ni talab qiladi. Ye. voqealarning eng yuqori nuqtasidan söng boşlanadi. Mac, «Ötgan kunlar» (Abdulla Qodiriy) romanida Kumuşbibining ölimi — asar yeçimidir. Otabekning ölimi esa romanning xotimasi, xolos. Çunki, Otabekning ölimi asardagi asosiy voqealarga uzviy boğliq bölmay, öquvçiga şunçaki axborot beriş uçun xizmat qiladi. Detektiv yönalişidagi asarlarda Ye. hatto muqaddima örnida kelişi mumkin (mas, Ölmas Umarbekovning «Yoz yomğiri» asari). Ye. ba'zan asarda bevosita aks ettirilmasdan, kitobxon hukmiga havola etiladi. Ye. muallifning badiiy maqsadini röyobga çiqaradigan samarali vositalardan biri hisoblanadi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ЕЧИМ — бадиий асар каҳрамонлари ўртасидаги қарама-қаршиликнинг ҳал этилиши. Е. бадиий асарнинг муқаддимасида ҳам, ўртасида ҳам, хотимасида ҳам келиши мумкин. Лекин хотима ёки муқаддимадан кескин фарқ қилади, яъни асар воқеаларининг таркибий қисмини ташкил этади — асосий воқеалар б-н бевосита боғлиқ бўлади. Бундан ташқари, асарнинг «тугуни», албатта, муайян Е.ни талаб қилади. Е. воқеаларнинг энг юқори нуқтасидан сўнг бошланади. Mac, «Ўтган кунлар» (Абдулла Қодирий) романида Кумушбибининг ўлими — асар ечимидир. Отабекнинг ўлими эса романнинг хотимаси, холос. Чунки, Отабекнинг ўлими асардаги асосий воқеаларга узвий боғлиқ бўлмай, ўқувчига шунчаки ахборот бериш учун хизмат қилади. Детектив йўналишидаги асарларда Е. ҳатто муқаддима ўрнида келиши мумкин (мас, Ўлмас Умарбековнинг «Ёз ёмғири» асари). Е. баъзан асарда бевосита акс эттирилмасдан, китобхон ҳукмига ҳавола этилади. Е. муаллифнинг бадиий мақсадини рўёбга чиқарадиган самарали воситалардан бири ҳисобланади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.