Zoologiya instituti
Manba: ÖzME, 4-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 134–135-b. — ziyouz.com
Zoologiya instituti ZOOLOGIYA INSTITUTI, Özbekiston FA Zoologiya instituti — hayvonot olamining xilma-xilligi, ekologiyasi, biologiyasi, ahamiyatini örganib, ulardan oqilona foydalaniş, noyob, yöqolib ketiş xavfi tuğilgan turlarni muhofaza qiliş, zararkunandalarga qarşi kuraş çoralarini işlab çiqiş böyiça ilmiy asoslar yaratuvçi va muvofikdaştiruvçi markaziy ilmiy muassasa.
Özbekiston FA Botanika va zoologiya in-tidan 1950 y.da mustaqil bölib ajralib çiqqan. In-tda Özbekiston hayvonot olamining biologik xilma-xilligi, sistematikasi, ekologiyasi, xöjalik ahamiyatiga molik umurtqali va umurtqasiz hayvonlar biologiyasi hamda rivojlaniş sikli tadqiq etiladi; respublikadagi biologik resurslardan oqilona foydalaniş, ovçilik va baliqçilikni rivojlantirişga oid tavsiyanomalar; yovvoyi hayvonlarning noyob va kamayib borayotgan turlarini tutqinlikda köpaytiriş usullari işlab çiqiladi; inson faoliya-ti tufayli tabiatda röy berayotgan özgarişlarning hayvonot olamiga ta'siri örganiladi hamda hayvonlarning biologik xilma-xilligini saklab qoliş b-n şuğullaniladi; turli hududlarda çorva hamda yovvoyi hayvonlarda uçraydigan ekto-va endoparazitlar ekologiyasi hamda biologiyasi, ularning zarari örganiladi; q.x. hayvonlari va ekinlari zararkunandalari hamda ularga qarşi kuraşning nazariy va amaliy asoslari va b. masalalar işlab çiqiladi.
In-tda 5 bölim (umumiy entomologiya va araxnologiya, umumiy parazitologiya, suv zoologiyasi, quruqlikda yaşovçi umurtqali hayvonlar, evolyu-sion morfologiya va hujayra biologiyasi), 11 lab. (haşarotlar ekologiyasi va sistematikasi, haşarotlarni biologik nazorat qiliş, araxnologiya va tuproq zoologiyasi, parazitologiya, gelmintologiya, ixtiologiya va suv umurtqasizlari, gerpetologiya, ornitologiya, teriologiya, ekologik fiziologiya va hujayra biologiyasi, mor-fologik qiyoslaş va hayvonlar toksi-kologiyasi) hamda insektariy va zaharli ilonlar pitomnigi faoliyat körsatadi. In-tning fondida 34 mingga yaqin hayvonlar kolleksiyasi töplangan. 60 dan ortiq monografiya, 60 ga yaqin ilmiy töplam, 100 ga yaqin takdimnoma va metodik qöllanmalar, 40 dan ortiq ilmiy ommabop risolalar naşr etilgan. Bular orasida T. 3. Zohidovning 4 jildli «Zoologiya ensiklopediyasi» Beruniy nomidagi Özbekiston Davlat mukofotiga sazovor bölgan.
Jaloliddin Azimov. Elmurod Şernazarov.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ЗООЛОГИЯ ИНСТИТУТИ, Ўзбекистон ФА Зоология институти — ҳайвонот оламининг хилма-хиллиги, экологияси, биологияси, аҳамиятини ўрганиб, улардан оқилона фойдаланиш, ноёб, йўқолиб кетиш хавфи туғилган турларни муҳофаза қилиш, зараркунандаларга қарши кураш чораларини ишлаб чиқиш бўйича илмий асослар яратувчи ва мувофикдаштирувчи марказий илмий муассаса.
Ўзбекистон ФА Ботаника ва зоология ин-тидан 1950 й.да мустақил бўлиб ажралиб чиққан. Ин-тда Ўзбекистон ҳайвонот оламининг биологик хилма-хиллиги, систематикаси, экологияси, хўжалик аҳамиятига молик умуртқали ва умуртқасиз ҳайвонлар биологияси ҳамда ривожланиш цикли тадқиқ этилади; республикадаги биологик ресурслардан оқилона фойдаланиш, овчилик ва балиқчиликни ривожлантиришга оид тавсияномалар; ёввойи ҳайвонларнинг ноёб ва камайиб бораётган турларини тутқинликда кўпайтириш усуллари ишлаб чиқилади; инсон фаолия-ти туфайли табиатда рўй бераётган ўзгаришларнинг ҳайвонот оламига таъсири ўрганилади ҳамда ҳайвонларнинг биологик хилма-хиллигини саклаб қолиш б-н шуғулланилади; турли ҳудудларда чорва ҳамда ёввойи ҳайвонларда учрайдиган экто-ва эндопаразитлар экологияси ҳамда биологияси, уларнинг зарари ўрганилади; қ.х. ҳайвонлари ва экинлари зараркунандалари ҳамда уларга қарши курашнинг назарий ва амалий асослари ва б. масалалар ишлаб чиқилади.
Ин-тда 5 бўлим (умумий энтомология ва арахнология, умумий паразитология, сув зоологияси, қуруқликда яшовчи умуртқали ҳайвонлар, эволю-цион морфология ва ҳужайра биологияси), 11 лаб. (ҳашаротлар экологияси ва систематикаси, ҳашаротларни биологик назорат қилиш, арахнология ва тупроқ зоологияси, паразитология, гельминтология, ихтиология ва сув умуртқасизлари, герпетология, орнитология, териология, экологик физиология ва ҳужайра биологияси, мор-фологик қиёслаш ва ҳайвонлар токси-кологияси) ҳамда инсектарий ва заҳарли илонлар питомниги фаолият кўрсатади. Ин-тнинг фондида 34 мингга яқин ҳайвонлар коллекцияси тўпланган. 60 дан ортиқ монография, 60 га яқин илмий тўплам, 100 га яқин такдимнома ва методик қўлланмалар, 40 дан ортиқ илмий оммабоп рисолалар нашр этилган. Булар орасида Т. 3. Зоҳидовнинг 4 жилдли «Зоология энциклопедияси» Беруний номидаги Ўзбекистон Давлат мукофотига сазовор бўлган.
Жалолиддин Азимов. Элмурод Шерназаров.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.