Zubturum
Manba: ÖzME, 4-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 145-b. — ziyouz.com
Zubturum (Plantago) — zubturumdoşlar oilasiga mansub 1—2 va köp yillik ötlar turkumi. 260 taça turi ma'lum. Özbekistonda 6 turi uçraydi. 4 turidan dorivor ösimlik sifatida foydalaniladi. Barglari ildiz böğzida töp bölib joylaşgan, bandli, keng tuxumsimon yoki keng ellipssimon, naştarsimon va tasmasimon. Gullari poya va şoxlari uçida oddiy boşoq hosil qiladi. Me-vasi ikki yoki köp uruğli. Bargi va uruği tarkibida S va K vitamin, karotin, şilimşiq oşlovçi va b. mod-dalar bor. Bargidan tayyorlangan damlama me'da-içak kasalliklarini, yaralarni davolaşda, uruğining şilimşiq eritmasi esa kuçsiz surgi sifatida işlatiladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ЗУБТУРУМ (Plantago) — зубтурумдошлар оиласига мансуб 1—2 ва кўп йиллик ўтлар туркуми. 260 тача тури маълум. Ўзбекистонда 6 тури учрайди. 4 туридан доривор ўсимлик сифатида фойдаланилади. Барглари илдиз бўғзида тўп бўлиб жойлашган, бандли, кенг тухумсимон ёки кенг эллипссимон, наштарсимон ва тасмасимон. Гуллари поя ва шохлари учида оддий бошоқ ҳосил қилади. Ме-васи икки ёки кўп уруғли. Барги ва уруғи таркибида С ва К витамин, каротин, шилимшиқ ошловчи ва б. мод-далар бор. Баргидан тайёрланган дамлама меъда-ичак касалликларини, яраларни даволашда, уруғининг шилимшиқ эритмаси эса кучсиз сурги сифатида ишлатилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.