Atomizm
Hozirgi matn kimniki
- General matn · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: Rusça Vikipediya: Атомизм→ Tekşirgan: tekşirilmagan · admin yuklaşi · partiya № 140
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Atomizm (yunonça atomon — «bölinmas») — barça narsalar mustaqil, bölinmas unsurlar — atomlardan tuziladi va har qanday hodisa ana şu unsurlarning birikişi, ajralişi va qayta guruhlanişi natijasida yuz beradi, deb hisobla…
+ ## Antik atomizm
+ Rusça Vikipediyaga köra, atomizmga Suqrotgaça bölgan davr faylasufi Levkipp va uning şogirdi Demokrit asos solgan. Ularning fikriça, dunyoda faqat atomlar va böşliq mavjud. Atomlar — eng mayda, bölinmaydigan, paydo ham b…
+ Bu ğoyani keyinroq Epikur qabul qilgan, Rim şoiri Lukretsiy esa «Narsalar tabiati haqida» dostonida bayon etgan. Rusça Vikipediyaga köra, Hindistonda ham atomistik qaraşlar Yevropadan mustaqil ravişda nyaya, vayşeşika ka…
+ ## Örta asrlar va Yangi davr
+ Rusça Vikipediyaga köra, Rim imperiyasi va örta asrlarda Aristotel falsafasi atomizmni deyarli siqib çiqargan. Islom falsafasida aş'ariylar atomistik qaraşlarni Xudoning qudratini asoslaş uçun işlatgan. 17-asrda Per Gass…
+ Inglizça Vikipediyaga köra, 1808-yilda ingliz olimi Jon Dalton kimyoviy moddalar doimo bir xil elementlardan bir xil nisbatda tuzilişini kuzatib, har bir elementga xos alohida atom borligi haqidagi xulosaga kelgan va qad…
+ ## Zamonaviy talqini
+ ÖzME'ga köra, 19-asr oxirigaça atomizm [[Materiya|materiyani]] alohida bölinmas zarralar — atomlardan iborat deb körsatib kelgan. Rusça Vikipediyaga köra, 19-asr oxirida kimyoviy atomlar ham mayda elementar zarralardan t…
+ ÖzME'ga köra, hozirgi atomizm nuqtai nazaridan elektronlarni elektrning «atomlari», fotonlarni yoruğlikning «atomlari» deyiş mumkin. Kengroq ma'noda atomizm obyektlarning diskretligini — dona-dona tuzilişini, jarayon va …
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: ÖzME, 1-jild, 771–772-b.→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 93
Sabab: SI yuklaşi (formasiz)