DuPont
SaqlaşÖqiş: 3 daqiqa
DuPont de Nemours, Inc. (qisqaça DuPont) — Amerika kimyo kompaniyasi, boş qarorgohi Delaver ştatining Uilmington şahrida. U 1802-yilda porox işlab çiqaruvçi korxona sifatida taşkil etilgan. Hozirgi şaklida 2019-yilda Dow Chemical bilan aktivlar almaşinuvidan keyin vujudga kelgan.
Tarixi
13Kompaniyaga 1802-yilda Eleuter Irene dyu Pon de Nemur asos solgan. U korxonani Uilmington yaqinidagi Brendivayn daryosi böyida, Fransiyadan olib kelingan porox uskunalari va Fransiyada yiğilgan mablağ bilan oçgan. Fuqarolar uruşi davrida (1861—1865) kompaniya AQSH armiyasining asosiy porox yetkazib beruvçisiga aylangan; ingliz tilidagi manbaga köra, Şimol armiyasi işlatgan porohning uçdan bir qismidan yarmigaça şu kompaniyadan olingan. 1880-yillarda dinamit, 1890-yillarda tutunsiz porox işlab çiqarila boşlandi. 1912-yilda sud monopoliyaga qarşi qonunga köra portlovçi moddalar biznesining bir qismini ajratişni buyurdi, natijada Hercules Powder Company va Atlas Powder Company vujudga keldi.
1914-yildan Pyer dyu Pon General Motors aksiyalarini sotib ola boşladi. Aksiyalarni sotiş muddati manbalarda har xil körsatilgan: rus tilidagi maqolada uluş 1962-yilda sotilgani, inglizça maqolada esa AQSH Oliy sudi 1957-yil iyunda DuPontni GM aksiyalaridan voz keçişga majburlagani aytilgan.
1928-yilda Uolles Karozers işga olindi; u neopren va 1935-yilda neylonni yaratdi. 1938-yilda teflon ixtiro qilindi. 1943-yilda kompaniya Manxetten loyihasi doirasida Henford majmuasini qurdi. 1960-yillarda kevlar işlab çiqildi.
1981-yilda DuPont neft kompaniyasi Conoco ni sotib oldi; Conoco 1998-yilda (rus manbasi) yoki 1999-yil avgustda (ingliz manbasi) sotildi. 1999-yilda Pioneer Hi-Bred International sotib olindi. 2001-yil oktyabrda farmatsevtika bölinmasi Bristol Myers Squibb kompaniyasiga sotildi (rus manbasida 7,8 mlrd dollar, ingliz manbasida 7,798 mlrd dollar). 2004-yilda töqimaçilik biznesi Koç Industries ga berildi. 2011-yilda daniyalik Danisco 6,3 mlrd dollarga sotib olindi. 2015-yilda işlab çiqariş materiallari bölinmasi Chemours nomli mustaqil kompaniyaga ajratildi.
2015-yil dekabrda Dow Chemical bilan birlaşiş haqida kelişuv erişildi, u 2017-yil avgustda yakunlandi. 2019-yil aprelda uç bölinma mustaqil böldi: Corteva, Dow Inc. va «yangi» DuPont.
Faoliyati (mahsulot va xizmatlar)
13DuPont turli polimer va manbalarni ixtiro qilgan: neopren, neylon, kevlar, mylar, tyvek, teflon va boşqalar. Kompaniya sovutgiç qurilmalarida işlatiladigan freonlarning işlab çiquvçisi va asosiy işlab çiqaruvçisi bölgan.
Rus tilidagi maqolaga köra, 2021-yildagi asosiy bölinmalar: Electronics & Industrial (elektronika komponentlari uçun moddalar), Water & Protection (suvni tozalaş, himoya va izolyatsiya materiallari) hamda Mobility & Materials (elektronika va avtomobilsozlik uçun termoplastlar, elastomerlar, silikonlar). Inglizça maqolaga köra, hozir kompaniyada ikki bölinma bor: Healthcare & Water Technologies (2025-yil daromadining 47 %i) va Diversified Industrials (53 %i). Birinçisi Tyvek tibbiy qadoqlari, Tyçem himoya kostyumlari, Amberlite smolalari va Filmtec membranalarini, ikkinçisi Tyvek, Styrofoam, Corian, Vespel, Molykote kabi mahsulotlarni çiqaradi.
Kompaniyaning harbiy mahsulotlari ham bölgan: ikkala jahon uruşida portlovçi moddalar yetkazilgan. Rus manbasiga köra, kimyoviy qurol va napalm işlab çiqarilgan; ingliz manbasiga köra, 1961—1962-yillarda DuPont boşqa kompaniyalar qatori Agent Orange gerbitsidini işlab çiqariş uçun şartnoma olgan, keyinçalik veteranlarga tovon uçun fond taşkil qilgan.
Raqamlarda
13- 2022-yilgi Forbes Global 2000 röyxatida 356-örin; Fortune 500 da 213-örin.
- Şöba kompaniyalar 60 mamlakatda, işlab çiqariş quvvatlari 25 mamlakatda.
- 2021-yil daromadi bölinmalar kesimida: Electronics & Industrial — 5,554 mlrd, Water & Protection — 5,552 mlrd, Mobility & Materials — 5,045 mlrd dollar.
- Hududlar böyiça daromad: Osiyo-Tinç okeani — 8,10 mlrd dollar (şundan Xitoyda 3,96 mlrd), AQSH va Kanada — 4,32 mlrd, Yevropa, Yaqin Şarq va Afrika — 3,32 mlrd, Lotin Amerikasi — 0,60 mlrd dollar.
- Ikkinçi jahon uruşida 4,5 mlrd funt portlovçi modda işlab çiqarilgan.
Rahbariyati va tuzilmasi
132015-yil noyabridan Edvard Brin (1956-yilda tuğilgan) direktorlar kengaşi raisi va boş ijroçi direktor bölgan; ilgari Tyco kompaniyasini boşqargan. Rus manbasiga köra, Dyupon oilasi 2020-yilda AQSHning eng boy oilalari orasida 17-örinda bölib, boyligi 16 mlrd dollar edi.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)DuPont // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/1933 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APADuPont. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/1933
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/1933
Raqamlarda
Xodimlar soni · 2020-yil
98 000 kişi
+40 % (yaxşi)2012-yilga nisbatan
Daromad (tuşum) · 2022-yil
AQSh dollari: 13 mlrd
−21,8 % (yomon)2021-yilga nisbatan
Sof foyda · 2022-yil
AQSh dollari: 5,9 mlrd
−9,3 % (yomon)2021-yilga nisbatan
Aktivlar · 2021-yil
AQSh dollari: 45,7 mlrd
−35,5 % (yomon)2020-yilga nisbatan
Manba: Wikidata (CC0)· bot muntazam yangilaydi, oxirgi marta 2026-yil 26-oktabr
Manbalar
1 ta manba- 1Wikidata: Q221062wikidata.org · 7 ta fakt manbasi
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.