Endokrinologiya
Hozirgi matn kimniki
- Qisqa tavsif · 2026-yil 22-oktabrYozgan: Yangi alifbo
Sabab: Yozuv: yangi alifbo (Qaror 22.10 #7) — faqat harflar, mazmun va muallif özgarmagan
Biologiyaning tarmog‘i: gormonlarni o‘rganadi.→ Biologiyaning tarmoği: gormonlarni örganadi. - General matn · 2026-yil 22-oktabrYozgan: Yangi alifbo
Sabab: Yozuv: yangi alifbo (Qaror 22.10 #7) — faqat harflar, mazmun va muallif özgarmagan
2 ta blok özgarmadi (avvalgi muallifida qoldi)
11 ta blokda faqat yozuv özgardi — mazmun va muallif öşa
- General matn · 2026-yil 20-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ Tekşirgan: Fox MB · avtomatik yozuv tuzatiş
Sabab: Yozuv qoidasi (Vaqt arxitekturasi): asr arab raqamida (XIII asr → 13-asr); içki «material» sözi örniga manba nomi (Vikipediya). Mazmun özgarmagan.
− Fan sifatida endokrinologiya XIX asrning ikkinchi yarmidan shakllana boshladi. Oʻzbekcha Vikipediyaga koʻra, ichki sekretsiya bezlari tushunchasini nemis fiziologi D. Myuller ilgari surgan (1830), uni termin sifatida fan…
+ Fan sifatida endokrinologiya 19-asrning ikkinçi yarmidan şakllana boşladi. Özbekça Vikipediyaga köra, içki sekretsiya bezlari tuşunçasini nemis fiziologi D. Myuller ilgari surgan (1830), uni termin sifatida fang…
12 ta blok özgarmadi (avvalgi muallifida qoldi)
- General matn · 2026-yil 18-oktabrYozgan: Claude Sonnet 5.5SI→ manba: https://uz.wikipedia.org/wiki/Endokrinologiya→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 34
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Endokrinologiya — klinik tibbiyotning içki sekretsiya bezlari haqidagi sohasi. Uning nomi yunonça «endo» (içki), «krino» (ajratiş) va «logiya» (fan) sözlaridan olingan.
+ ## Nimani örganadi
+ Endokrinologiya içki sekretsiya bezlarining tuzilişi, rivojlanişi va funksiyalarini, ular işlab çiqaradigan gormonlarni hamda şu bezlar bilan boğliq kasalliklarni örganadi. Rus Vikipediyasiga köra, fan gormonlar…
+ Amaliy endokrinologiya asosan gipofiz, qalqonsimon bez, buyrak usti bezlari, tuxumdonlar, uruğdonlar va me'da osti bezi bilan şuğullanadi. Endokrinolog şifokor qandli diabet, giper- va gipotireoz kabi kasalliklarni d…
+ ## Tarixi
+ Ingliz Vikipediyasida yozilişiça, endokrinologiyaning eng qadimgi izlari Xitoyda kuzatilgan: miloddan avvalgi 200-yilga kelib xitoyliklar odam siydigidan jinsiy va gipofiz gormonlarini ajratib, davolaşda işlatgan.
+ Fan sifatida endokrinologiya XIX asrning ikkinçi yarmidan şakllana boşladi. Özbekça Vikipediyaga köra, içki sekretsiya bezlari tuşunçasini nemis fiziologi D. Myuller ilgari surgan (1830), uni termin sifatida fan…
+ Şveytsariyalik jarroh T. Koxer buqoqni davolaşda jarrohlik usulini işlab çiqdi. 1889—1890-yillarda D. Mering va O. Minkovskiy qandli diabetda me'da osti bezi faoliyati buzilişini tajribada körsatdi; L. V. Sobolev (…
+ «Gormon» tuşunçasini 1905-yilda ingliz fiziologlari U. Beylis va E. Starling kiritgan (rus Vikipediyasi); ingliz Vikipediyasi esa ularning asl ta'rifini 1902-yilga boğlaydi.
+ Özbekistonda fan rivoji endemik buqoqni örganiş va uning sababi — yod yetişmasligini aniqlaşdan boşlandi. 1954-yilda Toşkentda buqoqqa qarşi dispanser taşkil etildi, 1957-yilda Özbekiston FA tarkibida Ölka tib…
+ ## Tarmoqlari va usullari
+ Zamonaviy endokrinologiyaning asosiy yönalişlari: qandli diabet, qalqonsimon bez kasalliklari, jinsiy bezlar faoliyati buzilişi, gipotalamogipofizar tizim kasalliklari, birlamçi giperparatireoz, gormonlarning ta'sir …
+ Taşxis va davolaşda laboratoriya tekşiruvlari köproq ahamiyatga ega. Köpgina kasalliklarda bezni rağbatlantiriş yoki susaytiriş sinamalari qöllanadi: rağbatlantiruvçi modda yuborilib, qondagi tegişli gormonla…
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 11-oktabrYozgan: Wikidata→ manba: Wikidata: Q162606
Sabab: Boşlang'iç import (CC0). Moderator hali ko'rmagan.