Kökdumaloq neft-gazkondensat koni
SaqlaşÖqiş: 2 daqiqa
Kökdumaloq neft-gazkondensat koni — Qaşqadaryo viloyatidagi neft, tabiiy gaz va gaz kondensati koni, Qarşi şahridan 12 km ğarbda joylaşgan. ÖzME uni Bahoriston tumani hududida deb körsatadi, rusça Vikipediya esa Mirişkor tumanida joylaşganini yozadi. Ikkala manbaga köra ham, kon Özbekistonda qazib olinadigan neft va kondensatning asosiy qismini beradi.1
Geologik joylaşuvi
13ÖzME'ga köra, Kökdumaloq strukturasi Çorjöy poğonasiga mansub bölib, Dengizköl platosining janubi-şarqiy qismida joylaşgan. Rusça Vikipediyaga köra, u Dengizköl neft-gaz rayonining platforma qismida, Amudaryo neft-gaz provinsiyasi doirasida yotadi. Kon Alan, Zevardi, Örtabuloq kabi yirik gazkondensat konlari orasida joy olgan.
Kaşf etiliş tarixi
13Rusça Vikipediyaga köra, bu hududda neft va gazni geologik qidiriş 1929-yilda boşlangan, Amudaryo provinsiyasining keng miqyosda örganilişi esa 1957-yildan avj olgan. ÖzME'ga köra, 1979–1980-yillarda Janubiy Örtabuloq hududida ötkazilgan seysmik razvedka natijasida Kökdumaloq strukturasi aniqlanib, çuqur quduqlar qaziş boşlangan. 1985-yilda sinovdan ötkazilgan ikki quduqdan rif karbonat jinslaridan köp miqdorda kondensatli gaz olingan. 1986-yilda uçinçi quduqdan yuqori yura davri karbonat qatlamlaridan sanoat ahamiyatiga ega neft olingan.
Tuzilişi
13Keyingi burğilaş işlari kellovey-oksford karbonat yotqiziqlarida braxiantiklinal şaklidagi rif tuzilmasi borligini körsatgan. ÖzME'ga köra, uning uzunligi taxminan 10 km, eni 4,5 km, balandligi 250 m. Quduqlar yura, bör, paleogen va neogen-törtlamçi yotqiziqlarini kesib ötgan, eng çuqurlari 3631 m gaça yetgan.
Kondagi uyum gaz-kondensat qalpoği va uning ostida yotgan yaxlit neft qatlamidan iborat. ÖzME'ga köra, gaz-neft çegarasi taxminan −2771 m, suv-neft çegarasi −2830 m çuqurlikda belgilangan. Uyumning umumiy qalinligi 275 m, şundan neftli qismi 59 m. Neftning ziçligi 0,841–0,895 g/sm³, kondensatniki 0,799–0,815 g/sm³. Qatlam suvlari kuçli minerallaşgan, litrida 106–118 gramm tuz bor, tarkibida kalsiy va magniy köp.
Özlaştirilişi
13ÖzME'ga köra, 1996-yilgaça konda 103 quduq qazilgan: ulardan 46 tasi neft, 17 tasi gaz beruvçi, 13 tasi suv haydovçi, qolganlari gaz haydovçi va kuzatuv quduqlari bölgan. Rusça Vikipediyaga köra, 1995-yilda «Özbekneftgaz» korporatsiyasi AQŞning Kellogg va Yaponiyaning «Nişo Ivai» kompaniyalari bilan kompressor stansiyalari va boşqa uskunalar yetkazib beriş haqida şartnoma tuzgan, natijada neft qazib oliş yiliga 7 million tonnagaça oşgan. Neft gazlift usulida olinadi; 2005-yilgaça yöldoş gaz maş'alalarda töliq yoqib yuborilgan.
Rusça Vikipediyaga köra, konning tasdiqlangan gaz zaxirasi taxminan 343 km³ ni taşkil etadi, 2013-yilda 1,28 mlrd m³ gaz qazib oliş rejalaştirilgan.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)Kökdumaloq neft-gazkondensat koni // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/3660 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APAKökdumaloq neft-gazkondensat koni. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/3660
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/3660
Manbalar
1 ta manba- 1Rusça Vikipediya: Кокдумалакское нефтегазоконденсатное месторождениеru.wikipedia.org
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.