Koordinatalar
Hozirgi matn kimniki
- General matn · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: Rusça Vikipediya: Система координат→ Tekşirgan: tekşirilmagan · admin yuklaşi · partiya № 138
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Koordinatalar (lotinça co — «birgalikda» va ordinatus — «tartiblangan», «aniqlangan») — nuqtaning töğri çiziqdagi, tekislikdagi, fazodagi yoki biror sirtdagi örnini belgilaydigan sonlar. Koordinatalar har doim muayyan ko…
+ ## Koordinatalar tizimi
+ Rusça Vikipediyaga köra, koordinatalar tizimi — nuqta yoki jismning holati va harakatini sonlar yoki boşqa belgilar yordamida aniqlaş usulini amalga oşiradigan ta'riflar majmuasi. Ma'lum nuqtaning holatini belgilaydigan …
+ Bir ölçovli eng sodda misol — son öqi: töğri çiziqda boşlanğiç nuqta tanlanadi va har bir nuqtaning koordinatasi undan işora bilan ölçangan masofa sifatida beriladi.
+ ## Asosiy turlari
+ Eng keng tarqalgani — töğri burçakli, ya'ni Dekart koordinatalari tizimi. ÖzME'ga köra, bir nuqtadan ötuvçi özaro perpendikulyar uçta töğri çiziq fazoda koordinatalar tizimini hosil qiladi va biror M nuqtaning koordinata…
+ Qutb koordinatalar tizimida tekislikdagi nuqta qutbdan masofa (qutb radiusi) va qutb öqi bilan hosil qilingan burçak orqali beriladi. Inglizça Vikipediyaga köra, bu tizimni fazoga kengaytirişning ikki usuli bor: silindri…
+ ## Qöllanilişi
+ Koordinatalar fanning köp sohalarida işlatiladi. ÖzME'ga köra, [[m:2335|Geografiya]]da nuqtaning kengligi va uzunligi geografik koordinatalarni taşkil etadi. Rusça Vikipediyaga köra, bunga ma'lum sath, masalan, dengiz sa…
+ Rusça Vikipediya bir masalani yeçişda turli koordinatalar tizimidan foydalaniş mumkinligini, odatda masala eng oson yeçiladigani tanlanişini ta'kidlaydi. Koordinatalar tizimining umumlaşmasi sifatida fizikada sanoq tizim…
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: ÖzME, 5-jild, 600-b.→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 91
Sabab: SI yuklaşi (formasiz)