Mineral
Hozirgi matn kimniki
- General matn · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: Rusça Vikipediya: Минерал→ Tekşirgan: tekşirilmagan · admin yuklaşi · partiya № 119
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Mineral (fransuzça «mineral», keyingi lotinça «minerale» — ruda) — Yer va boşqa kosmik jismlar sirtida hamda içida tabiiy fizik-kimyoviy jarayonlar natijasida hosil bölgan, kimyoviy tarkibi va fizik xossalari jihatidan b…
+ ## Ta'rifi va turlari
+ Minerallarning aksariyati qattiq jism, ammo tuğma simob kabi suyuq minerallar ham bor. ÖzME'ga köra, suvning mineralga kirişi bahsli, muz esa mineral deb qabul qilingan. Kristall, amorf hamda taşqi körinişi kristallga öx…
+ Har bir mineral turi muayyan tarkib va faqat öziga xos kristall tuzilişga ega. Bir xil tarkibli, lekin turliça tuzilgan moddalar alohida minerallar hisoblanadi: masalan, olmos va grafit — ikkalasi ham uglerod, kalsit va …
+ ÖzME 2000-yillar boşida taxminan 4000 rasmiy tasdiqlangan mineral turi bölganini yozadi. Inglizça Vikipediyaga köra, hozir Xalqaro mineralogiya assotsiatsiyasi 6000 dan ortiq mineral turini tan oladi va har yili önlab ya…
+ ## Kimyoviy tarkibi va tasnifi
+ Minerallarning tarkibida ayrim elementlar asosiy, boşqalari esa ularning örnini egallaydigan izomorf aralaşma bölib keladi. Hozirgi tasnif kimyoviy birikma turi va kristall panjara tuzilişiga asoslanadi. Inglizça Vikiped…
+ ## Fizik xossalari
+ Minerallarning xossalari ularning kristall tuzilişi va kimyoviy tarkibiga boğliq. ÖzME'ga köra, ziçligiga qarab minerallar yengil (2500 kg/m³ gaça), örta, oğir va öta oğir (8000 kg/m³ dan ortiq) turlarga bölinadi. Örta a…
+ Mexanik xossalar qatoriga qattiqlik, mörtlik, ulaniş tekisligi böylab yoriliş va siniş yuzasining körinişi kiradi. Qattiqlik Moos şkalasi bilan aniqlanadi: rusça Vikipediyaga köra, unda eng yumşoq mineral — talk (1), eng…
+ ## Aniqlaş usullari
+ ÖzME'ga köra, mineral dastlab dala şaroitida taşqi belgilari bilan aniqlanadi: magnetit kabi ferromagnit minerallar kompas yordamida, karbonatlar esa xlorid kislota tomizilganda köpirişidan bilinadi. Laboratoriyada kimyo…
+ ## Hosil bölişi
+ Minerallar magmatik (endogen), yer yuzasidagi (ekzogen) va metamorfik jarayonlarda vujudga keladi. ÖzME'ga köra, har bir mineral muayyan geologik va fizik-kimyoviy şaroitda paydo bölib, öz rivojlaniş tarixiga ega: hosil …
+ ## Qöllanişi
+ ÖzME'ga köra, öta qattiq minerallar (olmos, korund, granat) abraziv sifatida, pyezoelektrik minerallar radioelektronikada işlatiladi; monokristallar va ularning sun'iy analoglari elektronika va optikada qöllanadi. Çiroyl…
- General matn · 2026-yil 23-oktabrYozgan: moderator→ Tekşirgan: moderator
Sabab: ÖzME matn qism 01 qaytarildi
− Mineral (fransuzça «mineral», keyingi lotinça «minerale» — ruda) — Yer va boşqa kosmik jismlar sirtida hamda içida tabiiy fizik-kimyoviy jarayonlar natijasida hosil bölgan, kimyoviy tarkibi va fizik xossalari jihatidan b…
− ## Ta'rifi va turlari
− Minerallarning aksariyati qattiq jism, ammo tuğma simob kabi suyuq minerallar ham bor. ÖzME'ga köra, suvning mineralga kirişi bahsli, muz esa mineral deb qabul qilingan. Kristall, amorf hamda taşqi körinişi kristallga öx…
− Har bir mineral turi muayyan tarkib va faqat öziga xos kristall tuzilişga ega. Bir xil tarkibli, lekin turliça tuzilgan moddalar alohida minerallar hisoblanadi: masalan, olmos va grafit — ikkalasi ham uglerod, kalsit va …
− ÖzME 2000-yillar boşida taxminan 4000 rasmiy tasdiqlangan mineral turi bölganini yozadi. Inglizça Vikipediyaga köra, hozir Xalqaro mineralogiya assotsiatsiyasi 6000 dan ortiq mineral turini tan oladi va har yili önlab ya…
− ## Kimyoviy tarkibi va tasnifi
− Minerallarning tarkibida ayrim elementlar asosiy, boşqalari esa ularning örnini egallaydigan izomorf aralaşma bölib keladi. Hozirgi tasnif kimyoviy birikma turi va kristall panjara tuzilişiga asoslanadi. Inglizça Vikiped…
− ## Fizik xossalari
− Minerallarning xossalari ularning kristall tuzilişi va kimyoviy tarkibiga boğliq. ÖzME'ga köra, ziçligiga qarab minerallar yengil (2500 kg/m³ gaça), örta, oğir va öta oğir (8000 kg/m³ dan ortiq) turlarga bölinadi. Örta a…
− Mexanik xossalar qatoriga qattiqlik, mörtlik, ulaniş tekisligi böylab yoriliş va siniş yuzasining körinişi kiradi. Qattiqlik Moos şkalasi bilan aniqlanadi: rusça Vikipediyaga köra, unda eng yumşoq mineral — talk (1), eng…
− ## Aniqlaş usullari
− ÖzME'ga köra, mineral dastlab dala şaroitida taşqi belgilari bilan aniqlanadi: magnetit kabi ferromagnit minerallar kompas yordamida, karbonatlar esa xlorid kislota tomizilganda köpirişidan bilinadi. Laboratoriyada kimyo…
− ## Hosil bölişi
− Minerallar magmatik (endogen), yer yuzasidagi (ekzogen) va metamorfik jarayonlarda vujudga keladi. ÖzME'ga köra, har bir mineral muayyan geologik va fizik-kimyoviy şaroitda paydo bölib, öz rivojlaniş tarixiga ega: hosil …
− ## Qöllanişi
− ÖzME'ga köra, öta qattiq minerallar (olmos, korund, granat) abraziv sifatida, pyezoelektrik minerallar radioelektronikada işlatiladi; monokristallar va ularning sun'iy analoglari elektronika va optikada qöllanadi. Çiroyl…
- General matn · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: Rusça Vikipediya: Минерал→ Tekşirgan: tekşirilmagan · admin yuklaşi · partiya № 109
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Mineral (fransuzça «mineral», keyingi lotinça «minerale» — ruda) — Yer va boşqa kosmik jismlar sirtida hamda içida tabiiy fizik-kimyoviy jarayonlar natijasida hosil bölgan, kimyoviy tarkibi va fizik xossalari jihatidan b…
+ ## Ta'rifi va turlari
+ Minerallarning aksariyati qattiq jism, ammo tuğma simob kabi suyuq minerallar ham bor. ÖzME'ga köra, suvning mineralga kirişi bahsli, muz esa mineral deb qabul qilingan. Kristall, amorf hamda taşqi körinişi kristallga öx…
+ Har bir mineral turi muayyan tarkib va faqat öziga xos kristall tuzilişga ega. Bir xil tarkibli, lekin turliça tuzilgan moddalar alohida minerallar hisoblanadi: masalan, olmos va grafit — ikkalasi ham uglerod, kalsit va …
+ ÖzME 2000-yillar boşida taxminan 4000 rasmiy tasdiqlangan mineral turi bölganini yozadi. Inglizça Vikipediyaga köra, hozir Xalqaro mineralogiya assotsiatsiyasi 6000 dan ortiq mineral turini tan oladi va har yili önlab ya…
+ ## Kimyoviy tarkibi va tasnifi
+ Minerallarning tarkibida ayrim elementlar asosiy, boşqalari esa ularning örnini egallaydigan izomorf aralaşma bölib keladi. Hozirgi tasnif kimyoviy birikma turi va kristall panjara tuzilişiga asoslanadi. Inglizça Vikiped…
+ ## Fizik xossalari
+ Minerallarning xossalari ularning kristall tuzilişi va kimyoviy tarkibiga boğliq. ÖzME'ga köra, ziçligiga qarab minerallar yengil (2500 kg/m³ gaça), örta, oğir va öta oğir (8000 kg/m³ dan ortiq) turlarga bölinadi. Örta a…
+ Mexanik xossalar qatoriga qattiqlik, mörtlik, ulaniş tekisligi böylab yoriliş va siniş yuzasining körinişi kiradi. Qattiqlik Moos şkalasi bilan aniqlanadi: rusça Vikipediyaga köra, unda eng yumşoq mineral — talk (1), eng…
+ ## Aniqlaş usullari
+ ÖzME'ga köra, mineral dastlab dala şaroitida taşqi belgilari bilan aniqlanadi: magnetit kabi ferromagnit minerallar kompas yordamida, karbonatlar esa xlorid kislota tomizilganda köpirişidan bilinadi. Laboratoriyada kimyo…
+ ## Hosil bölişi
+ Minerallar magmatik (endogen), yer yuzasidagi (ekzogen) va metamorfik jarayonlarda vujudga keladi. ÖzME'ga köra, har bir mineral muayyan geologik va fizik-kimyoviy şaroitda paydo bölib, öz rivojlaniş tarixiga ega: hosil …
+ ## Qöllanişi
+ ÖzME'ga köra, öta qattiq minerallar (olmos, korund, granat) abraziv sifatida, pyezoelektrik minerallar radioelektronikada işlatiladi; monokristallar va ularning sun'iy analoglari elektronika va optikada qöllanadi. Çiroyl…
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: ÖzME, 5-jild, 563–567-b.→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 71
Sabab: SI yuklaşi (formasiz)