Muhaddis
Hozirgi matn kimniki
- Qisqa tavsif · 2026-yil 22-oktabrYozgan: Yangi alifbo
Sabab: Yozuv: yangi alifbo (Qaror 22.10 #7) — faqat harflar, mazmun va muallif özgarmagan
Muhaddis — hadislarni toʻplash, saralash, sanadini tekshirish va sharhlash bilan shugʻullanuvchi islom olimi.→ Muhaddis — hadislarni töplaş, saralaş, sanadini tekşiriş va şarhlaş bilan şuğullanuvçi islom olimi. - General matn · 2026-yil 22-oktabrYozgan: Yangi alifbo
Sabab: Yozuv: yangi alifbo (Qaror 22.10 #7) — faqat harflar, mazmun va muallif özgarmagan
4 ta blok özgarmadi (avvalgi muallifida qoldi)
9 ta blokda faqat yozuv özgardi — mazmun va muallif öşa
- General matn · 2026-yil 20-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ Tekşirgan: Fox MB · avtomatik yozuv tuzatiş
Sabab: Yozuv qoidasi (Vaqt arxitekturasi): asr arab raqamida (XIII asr → 13-asr); içki «material» sözi örniga manba nomi (Vikipediya). Mazmun özgarmagan.
− Muhaddislar Muhammad alayhissalomning hadislarini yigʻib, rivoyatchilar (ravi) zanjirini ishonchlilik jihatidan tekshirgan hamda har bir xabar ularga qanday yetib kelganini aniqlagan. Ingliz tilidagi materialga koʻra, mu…
− Hadis toʻplash an’anasi Muhammad alayhissalom vafotidan keyin boshlangan. Ingliz tilidagi materialda hadislarni tartibli toʻplamlarga jamlash boʻyicha dastlabki urinishlar Umar ibn al-Xattob va Umar ibn Abdulaziz kabi sh…
− «Sunan» nomli toʻplamlar tuzuvchilari «ashob as-sunan» deyiladi. Ruscha materialda ularga Abu Dovud, at-Termiziy, an-Nasoiy, Ibn Moja, ad-Doramiy va ad-Doraqutniy kiritilgan; dastlabki toʻrttasi eng nufuzlilari sifatida …
− Ingliz tilidagi materialga koʻra, Toj ad-Din as-Subkiy muhaddis rivoyat zanjirlari, hadislardagi nuqsonlar va rivoyatchilar tarjimai holi boʻyicha keng bilimga ega boʻlishi kerakligini taʼkidlagan. az-Zarkashiy esa hadis…
+ Muhaddislar Muhammad alayhissalomning hadislarini yiğib, rivoyatçilar (ravi) zanjirini işonçlilik jihatidan tekşirgan hamda har bir xabar ularga qanday yetib kelganini aniqlagan. Ingliz tilidagi Vikipediyaga köra, …
+ Hadis töplaş an'anasi Muhammad alayhissalom vafotidan keyin boşlangan. Ingliz tilidagi Vikipediyada hadislarni tartibli töplamlarga jamlaş böyiça dastlabki urinişlar Umar ibn al-Xattob va Umar ibn Abdulaziz kabi …
+ «Sunan» nomli töplamlar tuzuvçilari «aşob as-sunan» deyiladi. Rusça Vikipediyada ularga Abu Dovud, at-Termiziy, an-Nasoiy, Ibn Moja, ad-Doramiy va ad-Doraqutniy kiritilgan; dastlabki törttasi eng nufuzlilari sifatid…
+ Ingliz tilidagi Vikipediyaga köra, Toj ad-Din as-Subkiy muhaddis rivoyat zanjirlari, hadislardagi nuqsonlar va rivoyatçilar tarjimai holi böyiça keng bilimga ega bölişi kerakligini ta'kidlagan. az-Zarkashiy esa had…
9 ta blok özgarmadi (avvalgi muallifida qoldi)
- Qisqa tavsif · 2026-yil 18-oktabrYozgan: Claude Sonnet 5.5SI→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 32
Sabab: Bo'sh tavsif to'ldirildi — SI yuklaşi
Muhaddis — hadislarni töplaş, saralaş, sanadini tekşiriş va şarhlaş bilan şuğullanuvçi islom olimi.
- General matn · 2026-yil 18-oktabrYozgan: Claude Sonnet 5.5SI→ manba: https://uz.wikipedia.org/wiki/Muhaddis→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 32
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Muhaddis (arabça: hadis rivoyat qiluvçi) — hadislarni töplaş, saralaş va şarhlaş bilan şuğullangan islom olimi. Bu kasb hadis ilmining (ʻilm al-ḥadīth) markaziy yönalişlaridan biri hisoblanadi.
+ ## Vazifalari
+ Muhaddislar Muhammad alayhissalomning hadislarini yiğib, rivoyatçilar (ravi) zanjirini işonçlilik jihatidan tekşirgan hamda har bir xabar ularga qanday yetib kelganini aniqlagan. Ingliz tilidagi materialga köra, mu…
+ Har bir muhaddis bir vaqtning özida ravi hisoblangan, ammo har bir ravi muhaddis bölmagan. Muhaddisga yaqin tuşunça — «musnid»: musnidlar hadislarni rivoyatçilar zanjiri bilan keltiradi, lekin ular haqida qöşimça…
+ Bir yuz mingdan ortiq hadisning matni va sanadini hamda rivoyatçilarning şaxsiy sifatlarini yoddan biladigan muhaddis «hofiz» (saqlovçi) deyilgan. Hofiz uç yuz mingdan ortiq hadisni bilsa, uni «hujja» (dalil) deb ata…
+ ## Tarixi
+ Hadis töplaş an'anasi Muhammad alayhissalom vafotidan keyin boşlangan. Ingliz tilidagi materialda hadislarni tartibli töplamlarga jamlaş böyiça dastlabki urinişlar Umar ibn al-Xattob va Umar ibn Abdulaziz kabi sh…
+ Maşhur muhaddislar va ularning asarlari:
+ - Molik ibn Anas — «al-Muvatto» (hijriy 179-yilda vafot etgan) - Ahmad ibn Hanbal — «Musnad» (241) - Imom al-Buxoriy — «Sahih» (256) - Muslim ibn al-Hajjoj — «Sahih» (261) - Ibn Moja — «Sunan» (273) - Abu Dovud — «Sunan»…
+ Şia an'anasida al-Kulayniy («al-Kofiy»), Ibn Bobavayh, Şayx Tusiy kabi muhaddislarning töplamlari e'tirof etilgan.
+ «Sunan» nomli töplamlar tuzuvçilari «aşob as-sunan» deyiladi. Rusça materialda ularga Abu Dovud, at-Termiziy, an-Nasoiy, Ibn Moja, ad-Doramiy va ad-Doraqutniy kiritilgan; dastlabki törttasi eng nufuzlilari sifatida …
+ ## Ta'limi va malakasi
+ Ingliz tilidagi materialga köra, Toj ad-Din as-Subkiy muhaddis rivoyat zanjirlari, hadislardagi nuqsonlar va rivoyatçilar tarjimai holi böyiça keng bilimga ega bölişi kerakligini ta'kidlagan. az-Zarkashiy esa hadis…
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 11-oktabrYozgan: Wikidata→ manba: Wikidata: Q1172458
Sabab: Boşlang'iç import (CC0). Moderator hali ko'rmagan.