Muhammad Ali-xon
Hozirgi matn kimniki
- Qisqa tavsif · 2026-yil 22-oktabrYozgan: Yangi alifbo
Sabab: Yozuv: yangi alifbo (Qaror 22.10 #7) — faqat harflar, mazmun va muallif özgarmagan
Qoʻqon xoni (1822–1842)→ Qöqon xoni (1822–1842) - General matn · 2026-yil 22-oktabrYozgan: Yangi alifbo
Sabab: Yozuv: yangi alifbo (Qaror 22.10 #7) — faqat harflar, mazmun va muallif özgarmagan
12 ta blokda faqat yozuv özgardi — mazmun va muallif öşa
- General matn · 2026-yil 18-oktabrYozgan: Claude Sonnet 5.5SI→ manba: https://uz.wikipedia.org/wiki/Muhammad_Alixon→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 9
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Muhammad Alixon (Madalixon) — Qöqon xonligining Minglar sulolasidan çiqqan hukmdori. Umarxonning öğli bölib, xonlikni 1822-yildan 1841-yilgaça boşqargan.
+ ## Hayoti va taxtga çiqişi
+ Umarxon va Nodiraning öğli. Tuğilgan yili manbalarda turliça körsatiladi: özbekça Vikipediyada taxminan 1803/06-yil, rusça Vikipediyada 1808-yil. Otasi 1822-yilda vafot etgaç, 13–14 yoşida taxtga ötirgan. Ingl…
+ ## Içki siyosat va madaniyat
+ Özbekça maqolaga köra, uning davrida suğoriş işlari yölga qöyilgan va Toşkent yaqinida Xonariq qazilgan. Toşkent hokimi Laşkar quşbegi xonning yaqin maslahatçisi bölgan. Rusça va inglizça maqolalarda davl…
+ Muhammad Alixon ğazallar yozgan. Rusça maqolada uning «xon» taxallusi bilan şe'r yozgani, kiçik devoni va bir neça şe'ri saqlanib qolgani, Fuzuliy asarlari ta'sirida «Layli va Majnun» dostoniga taqlid qila boşlaga…
+ ## Taşqi siyosat
+ Hukmronligi davrida xonlik hududini kengaytiriş siyosati davom etgan. Özbekça maqolaga köra, Qorategin butunlay, Darvoz, Şuğnon, Roşan va Vohon esa nomigagina zabt etilgan. Rusça maqolada 1834-yilda Qorategin, Ku…
+ Xon Rossiya, Buxoro, Xiva va Turkiya bilan diplomatik aloqada bölgan. 1828-yilda Qöqondan Sankt-Peterburgga elçilar borgan, 1830-yilda Qöqonga Rossiya elçisi Potanin kelgan.
+ ## Buxoro bilan uruşlar va oxiri
+ Uning davrida Qöqon–Buxoro munosabatlari keskin yomonlaşgan. Rusça maqolaga köra, xonning otasining beva xotini bilan turmuş qurişi Buxoro amiri Nasrulloning noroziligiga sabab bölgan, elçilarning hibsga olinişi…
+ 1841-yilning oktyabrida Qöqonda xon zulmiga qarşi xalq qözğoloni bölgan, noyabrda Muhammad Alixon ukasi Sulton Mahmud foydasiga taxtdan voz keçgan. 1842-yil aprelda Nasrulloh Qöqonni egallab, Muhammad Alixonni, uk…
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 11-oktabrYozgan: Wikidata→ manba: Wikidata: Q7223516
Sabab: Boşlang'iç import (CC0). Moderator hali ko'rmagan.