Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Anvar poşo

    Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 474-b. — ziyouz.com

    Anvar poşo (1881.14.6, Istanbul — 1922.4.8, Boljuvon) — Yoş turklar inqilobining faol iştirokçisi, «Ittihod va taraqqiy» partiyasi rahbarlaridan biri. 1903 y.da Istanbul Boş ştab akademiyasini bitirgan. 1909—11 y.larda Berlinda harbiy attaşe. Turkiya, Makedoniya, Kavkaz, Germaniya, Rossiya, Turkistondagi siyosiy jarayonlarda qatnaşgan. 1908 y. Turkiyada davlat töntarişiga rahbarlik qilib, Sulton Abdulhamid II hokimiyatiga çek qöydi, Turkiyaning çet davlatlar tomonidan bölib taşlanişiga barham berdi. 1913 y. yanv.da «Hurriyat va ittihod» partiyasini hukumatdan çetlatdi. Tal'at poşo hamda Jamol poşo b-n birga norasmiy uçlik tuzdi, butun hokimiyatni öz qöliga oldi. Turkiyaning Germaniya b-n harbiy ittifoq tuzişi va 1-jahon uruşiga qöşilişi taşabbuskori böldi, boş qömondon — sultonning noibi sifatida uruşda turk qöşinlariga qömondonlik qildi. Turkiya uruşda yengilgaç, A.p. avval Germaniya, Rossiyaga va nihoyat 1921 y. kuzida Buxoroga keldi va Turkiston istiqlolçilari tarafiga ötganini e'lon etdi. Bolşeviklarga qarşi kuraşga qöşilganA. p. 1922 y.4 avg. kuni kiçik bir guruh b-n Boljuvonga kirib kelgan qizil qöşinga qarşi hujum vaqtida şahid böldi.

    Naim Norqulov, Qahramon Rajabov.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    АНВАР ПОШО (1881.14.6, Истанбул — 1922.4.8, Болжувон) — Ёш турклар инқилобининг фаол иштирокчиси, «Иттиҳод ва тараққий» партияси раҳбарларидан бири. 1903 й.да Истанбул Бош штаб академиясини битирган. 1909—11 й.ларда Берлинда ҳарбий атташе. Туркия, Македония, Кавказ, Германия, Россия, Туркистондаги сиёсий жараёнларда қатнашган. 1908 й. Туркияда давлат тўнтаришига раҳбарлик қилиб, Султон Абдулҳамид II ҳокимиятига чек қўйди, Туркиянинг чет давлатлар томонидан бўлиб ташланишига барҳам берди. 1913 й. янв.да «Ҳуррият ва иттиҳод» партиясини ҳукуматдан четлатди. Талъат пошо ҳамда Жамол пошо б-н бирга норасмий учлик тузди, бутун ҳокимиятни ўз қўлига олди. Туркиянинг Германия б-н ҳарбий иттифоқ тузиши ва 1-жаҳон урушига қўшилиши ташаббускори бўлди, бош қўмондон — султоннинг ноиби сифатида урушда турк қўшинларига қўмондонлик қилди. Туркия урушда енгилгач, А.п. аввал Германия, Россияга ва ниҳоят 1921 й. кузида Бухорога келди ва Туркистон истиқлолчилари тарафига ўтганини эълон этди. Большевикларга қарши курашга қўшилганА. п. 1922 й.4 авг. куни кичик бир гуруҳ б-н Болжувонга кириб келган қизил қўшинга қарши ҳужум вақтида шаҳид бўлди.

    Наим Норқулов, Қаҳрамон Ражабов.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.