Bolğa
Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 524-b. — ziyouz.com
Bolğa — zarb beriş uçun işlatiladigan dastaki qurol. Kallak va dastadan iborat. B. kallagi, odatda, uglerod (0,4—0,6%S) li pölatdan, dastasi asosan yoğoçdan yasaladi. Kallakning har ikki tomoni toblanadi. B.larning turli xillari.,mas, yoğoç B., yumşoq muhrali B., tepmaydigan (urganda sakrab ketmaydigan) B., xavfsiz (zarb paytda detalni berkitib turuvçi) B. bor (rasm). Miskarlikda: 1) xoyis (xoyisk) yoki xoyisçorsi B. — misni yupqalaşda; 2) xoyis bağal, kapçin yoki çambar B. — misni yoyibyiğişda; 3) nimçorsi B. — misda qolgan izlarni ketkazişda; 4) yumaloq B. — mis idişlarning içki tomoniga işlov berişda; 5) teruv B. — mis idişlarning yuzini silliklaşda işlatiladi. Temirçilik, taqaçilik va piçoqçilikda: 1) metin B. — ketmon qirğoğidan yelka çiqarişda; 2) dasxoyis B. — temirçi, taqaçi va piçoqçilar bosqonçi b-n birga işlaganda; 3) teruv B. — ketmonning orqaoldini, taqaning yuzini tekislaşda; 4) dusara B. — ketmon zöğatasining çetini qaytarişda; 5) barçinxoyis B. — kuşpiçoq yasaşda işlatiladi vab.Texnikada metallga zarb b-n işlov (şakl) beradigan asbob. Temirçilikştamplaşda işlatiladi. Buğhavo, pnevmatik, mexanik va gidravlik yuritmali, elektr turlari bor (yana q. Bolğalaş maşinasi, Bosqon).
Q.: Bolğalaş maşinasi, Bosqon
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
БОЛҒА — зарб бериш учун ишлатиладиган дастаки қурол. Каллак ва дастадан иборат. Б. каллаги, одатда, углерод (0,4—0,6%С) ли пўлатдан, дастаси асосан ёғочдан ясалади. Каллакнинг ҳар икки томони тобланади. Б.ларнинг турли хиллари.,мас, ёғоч Б., юмшоқ муҳрали Б., тепмайдиган (урганда сакраб кетмайдиган) Б., хавфсиз (зарб пайтда детални беркитиб турувчи) Б. бор (расм). Мискарликда: 1) хойис (хойиск) ёки хойисчорси Б. — мисни юпқалашда; 2) хойис бағал, капчин ёки чамбар Б. — мисни ёйибйиғишда; 3) нимчорси Б. — мисда қолган изларни кетказишда; 4) юмалоқ Б. — мис идишларнинг ички томонига ишлов беришда; 5) терув Б. — мис идишларнинг юзини силликлашда ишлатилади. Темирчилик, тақачилик ва пичоқчиликда: 1) метин Б. — кетмон қирғоғидан елка чиқаришда; 2) дасхойис Б. — темирчи, тақачи ва пичоқчилар босқончи б-н бирга ишлаганда; 3) терув Б. — кетмоннинг орқаолдини, тақанинг юзини текислашда; 4) дусара Б. — кетмон зўғатасининг четини қайтаришда; 5) барчинхойис Б. — кушпичоқ ясашда ишлатилади ваб.Техникада металлга зарб б-н ишлов (шакл) берадиган асбоб. Темирчиликштамплашда ишлатилади. Буғҳаво, пневматик, механик ва гидравлик юритмали, электр турлари бор (яна қ. Болғалаш машинаси, Босқон).
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.