Dakota
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 48–49-b. — ziyouz.com
Dakota (özlarini şunday ataydilar), dakotasiu — AQŞ va Kanadadagi siu guruhiga mansub indeys xalqi (Jan. va Şim. D., Minnesota va Nebraska ştatlaridagi rezervatsiyalarda yaşaydi. AQŞda — 10 ming kişi, Kanadada — 3 ming kişi. Dindorlari — asosan, xristianlar (protestantlar va katoliklar), an'anaviy diniy e'tiqodlar ham mavjud. Xokasiu til oilasiga mansub dakota tilida sözlaşadi. Ba'zi tadqiqotçilarning fikriça, dakota tili turkiy tillarga qardoş bölgan. Mac, turkiy tillardagi «içuv», «içmoq» — icu, yutuv, «yutmoq»
Dakota qabilasining totem belgisi — ajdarho.
— Yuta, «eş» (biror işda eş, şerik bölmoq) — ichi, «men» — «mi», «ikki»
— ik va b. D. qabilasining totem belgisi — ajdarho surati hoz. Qozon ş.ning gerbi b-n aynan bir xil bölib, undan taşqari u Volga bulğorlari zarb etgan tangalarda aks etgan. Şuningdek, u ramz sifatida qad. turkiy xalqlar, jumladan, Örta Osiyodagi turkiy xalqlar orasida ham ma'lum bölgan. D.larning hunlarga aloqador bölişi mumkinligi haqida L.N. Gumilyov ham fikr bildirgan (yana q. Indeyslar).
Ad.: Karimullin A. G., Prototyurki i indeysi Ameriki. Po sledam odnoy gipotezi, M., 1995.
Q.: Indeyslar
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ДАКОТА (ўзларини шундай атайдилар), дакотасиу — АҚШ ва Канададаги сиу гуруҳига мансуб индейс халқи (Жан. ва Шим. Д., Миннесота ва Небраска штатларидаги резервацияларда яшайди. АҚШда — 10 минг киши, Канадада — 3 минг киши. Диндорлари — асосан, христианлар (протестантлар ва католиклар), анъанавий диний эътиқодлар ҳам мавжуд. Хокасиу тил оиласига мансуб дакота тилида сўзлашади. Баъзи тадқиқотчиларнинг фикрича, дакота тили туркий тилларга қардош бўлган. Mac, туркий тиллардаги «ичув», «ичмоқ» — icu, ютув, «ютмоқ»
Дакота қабиласининг тотем белгиси — аждарҳо.
— Yuta, «эш» (бирор ишда эш, шерик бўлмоқ) — ichi, «мен» — «mi», «икки»
— ik ва б. Д. қабиласининг тотем белгиси — аждарҳо сурати ҳоз. Қозон ш.нинг герби б-н айнан бир хил бўлиб, ундан ташқари у Волга булғорлари зарб этган тангаларда акс этган. Шунингдек, у рамз сифатида қад. туркий халқлар, жумладан, Ўрта Осиёдаги туркий халқлар орасида ҳам маълум бўлган. Д.ларнинг ҳунларга алоқадор бўлиши мумкинлиги ҳақида Л.Н. Гумилёв ҳам фикр билдирган (яна қ. Индейслар).
Ад.: Каримуллин А. Г., Прототюрки и индейцы Америки. По следам одной гипотезы, М., 1995.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.