Faner
Manba: ÖzME, 9-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 37-b. — ziyouz.com
Faner (frans. fournir — ustmaust qöymoq) — yupqa yoğoç şponlar (qatlamlar)ni qatlamqatlam qilib yopiştirib tayyorlangan quriliş materiali. F. şponlari yoğoç ğölalarni taraşlab yöniş, arralab tiliş va sidirib şiliş usullarida tayyorlanadi. Ğölani sidirib şiliş usuli keng tarqalgan. Bu usulga köra, buğlangan yoki qaynatilgan gula maxsus stanok şpindellariga qistirib aylantiriladi. Ğöla öqiga parallel örnatilgan uzun tiğ (piçoq) aylanayotgan ğölaga yaqinlaştirilsa, undan yupqa qatlam (şpon) şilinib ajralib çiqadi. Hosil bölgan qatlam bölaklab qirqiladi va quritiladi. Qurigan şponlar qatlamqatlam qilib yelimlanadi. F. qatlamlari qayin, qayrağoç, qarağay, dub va b. daraxt ğölalaridan tayyorlanadi. F.ning tunuka qoplangan, ötga va suvga çidamli xillari ham böladi. Işlab çiqariladigan F.ning standart qalinligi 1 — 19 mm, eni va böyi 725—2440 mm ni taşkil etadi. F. quriliş, avtomobilsozlik, vagonsozlik, kemasozlik, samolyotsozlik, mebel sanoati, televizorlar i. ç. va b.da qöllanadi (q. Yoğoçsozlik sanoati).
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ФАНЕР (франц. fournir — устмауст қўймоқ) — юпқа ёғоч шпонлар (қатламлар)ни қатламқатлам қилиб ёпиштириб тайёрланган қурилиш материали. Ф. шпонлари ёғоч ғўлаларни тарашлаб йўниш, арралаб тилиш ва сидириб шилиш усулларида тайёрланади. Ғўлани сидириб шилиш усули кенг тарқалган. Бу усулга кўра, буғланган ёки қайнатилган гула махсус станок шпинделларига қистириб айлантирилади. Ғўла ўқига параллел ўрнатилган узун тиғ (пичоқ) айланаётган ғўлага яқинлаштирилса, ундан юпқа қатлам (шпон) шилиниб ажралиб чиқади. Ҳосил бўлган қатлам бўлаклаб қирқилади ва қуритилади. Қуриган шпонлар қатламқатлам қилиб елимланади. Ф. қатламлари қайин, қайрағоч, қарағай, дуб ва б. дарахт ғўлаларидан тайёрланади. Ф.нинг тунука қопланган, ўтга ва сувга чидамли хиллари ҳам бўлади. Ишлаб чиқариладиган Ф.нинг стандарт қалинлиги 1 — 19 мм, эни ва бўйи 725—2440 мм ни ташкил этади. Ф. қурилиш, автомобилсозлик, вагонсозлик, кемасозлик, самолётсозлик, мебель саноати, телевизорлар и. ч. ва б.да қўлланади (қ. Ёғочсозлик саноати).
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.