Gavhar
Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 10-b. — ziyouz.com
Gavhar — qimmatbaho toş; brilliant, javohir; sun'iy usulda qirralangan, taraşlangan va sayqal berilgan olmosning xalqtilidagi nomi. Tomonlari 6, 8, 12, 16, 24, 36, 48 va undan köp qirrali böladi. Qirralariga tuşgan nur turli ranglarga parçalanişi tufayli G. kamalakdek tovlanadi. Zirak, uzuk, şoda, töğnoğiç kabi ziynat buyumlariga işlatiladi. Yirik G.lar asrlar böyi saqlanib, köpinça ularda qaysi yili kimning qöliga tuşganligi va qayerda saqlanganligi yozilgan böladi. Bunday G.lar tarixiy ahamiyatga ega bölib, maxsus röyxatga olinadi. Xalq tilida dur, marvarid va b. qimmatbaho toşlar ham G. deb yuritiladi (yana q. Olmos).
Q.: Olmos
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ГАВҲАР — қимматбаҳо тош; бриллиант, жавоҳир; сунъий усулда қирраланган, тарашланган ва сайқал берилган олмоснинг халқтилидаги номи. Томонлари 6, 8, 12, 16, 24, 36, 48 ва ундан кўп қиррали бўлади. Қирраларига тушган нур турли рангларга парчаланиши туфайли Г. камалакдек товланади. Зирак, узук, шода, тўғноғич каби зийнат буюмларига ишлатилади. Йирик Г.лар асрлар бўйи сақланиб, кўпинча уларда қайси йили кимнинг қўлига тушганлиги ва қаерда сақланганлиги ёзилган бўлади. Бундай Г.лар тарихий аҳамиятга эга бўлиб, махсус рўйхатга олинади. Халқ тилида дур, марварид ва б. қимматбаҳо тошлар ҳам Г. деб юритилади (яна қ. Олмос).
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.