Gerb
Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 227-b. — ziyouz.com
Gerb (polyakça — «herb», nem. «Erbe» — «meros» sözidan olingan) — biron-bir mamlakat yoki hududiing siyosiy va tarixiy xarakterdagi ğoyalari majmuasini, öziga xos tabiiy va xöjalik xususiyatlari, tabaqaviy tafovutlarini, şaxs, uruğ va b.ning şajaralarini ifodalovçi alohida ramziy belgi. G.lar quyidagi tur va toifalarga bölinadi: davlat G.lari; şahar, viloyat, gubernya va b.ning G.lari; korporatsiya (örta ayerlardagi sex, gildiya va birodarlik)larning G.lari; uruğlarning G.lari. G.lar rangi, şakllari, rasmlari b-n özaro farqlanib, maxsus qoidalarga binoan işlanadi va maxsus terminlar b-n tavsiflanadi. G. antik davrlarda paydo bölgan. Şumer davlatining G.ida şer boşli burgut, Qad. Rim davlati G.ida burgut tasvirlangan. Amir Temir davlatining ham G.i bölgan. Bu G.da 3 halqa tasvir etilgan bölib, bu Amir Temurning 3 iqlimda, ya'ni Şim., Jan. va Ğarbda hukmron ekaniga işoradir. Örta asrlarda köpgina şaharlar öz G.iga ega bölgan. Venetsiya G.ida qanotli şer tasvir etilgan. Ğarbiy Yevropada G.lar uruğ, merosxörlik belgilari sifatida salb yurişlari davri (11-12-a.lar) da yuzaga kelgan. Keyinçalik bayroqlar, qoğoz pullar, muhrlar, qoğozlarda G.larning tasviri tuşirila boşlandi. G. va ularning tarixi b-n geraldika fani şuğullanadi (yana q. Davlat gerbi).
Q.: Davlat gerbi
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ГЕРБ (полякча — «herb», нем. «Erbe» — «мерос» сўзидан олинган) — бирон-бир мамлакат ёки ҳудудиинг сиёсий ва тарихий характердаги ғоялари мажмуасини, ўзига хос табиий ва хўжалик хусусиятлари, табақавий тафовутларини, шахс, уруғ ва б.нинг шажараларини ифодаловчи алоҳида рамзий белги. Г.лар қуйидаги тур ва тоифаларга бўлинади: давлат Г.лари; шаҳар, вилоят, губерня ва б.нинг Г.лари; корпорация (ўрта аерлардаги цех, гильдия ва биродарлик)ларнинг Г.лари; уруғларнинг Г.лари. Г.лар ранги, шакллари, расмлари б-н ўзаро фарқланиб, махсус қоидаларга биноан ишланади ва махсус терминлар б-н тавсифланади. Г. антик даврларда пайдо бўлган. Шумер давлатининг Г.ида шер бошли бургут, Қад. Рим давлати Г.ида бургут тасвирланган. Амир Темир давлатининг ҳам Г.и бўлган. Бу Г.да 3 ҳалқа тасвир этилган бўлиб, бу Амир Темурнинг 3 иқлимда, яъни Шим., Жан. ва Ғарбда ҳукмрон эканига ишорадир. Ўрта асрларда кўпгина шаҳарлар ўз Г.ига эга бўлган. Венеция Г.ида қанотли шер тасвир этилган. Ғарбий Европада Г.лар уруғ, меросхўрлик белгилари сифатида салб юришлари даври (11-12-а.лар) да юзага келган. Кейинчалик байроқлар, қоғоз пуллар, муҳрлар, қоғозларда Г.ларнинг тасвири туширила бошланди. Г. ва уларнинг тарихи б-н геральдика фани шуғулланади (яна қ. Давлат герби).
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.