Infarkt
Manba: ÖzME, 4-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 230-b. — ziyouz.com
Infarkt INFARKT
(lot. infarctus — töldiraman, tiqiştiraman) — tösatdan qon aylanişining buzilişi natijasida nekroztya. uçragan (ölgan) a'zo yoki töqimaning biror qismi. Arteriyalarning uzoq vaqt qisilişi, gipoksiya yoki unga tromb, embol (q. Emboliya) tiqilib qolişi I.ga sabab böladi. I. deyarli barça a'zolar (yurak, öpka, buyrak, taloq, içaklar, boş miya va b.)da ku-zatiladi. Kasallikning klinik belgilari va oğir-yengilligiga qarab (köproq zararlangan tomirning katta-kiçikligiga boğliq) I. qayerda ekanligi (örni) aniqlanadi.
Hayot uçun muhim a'zolarning yirik tomirlariga bir neça daqiqa qon yetib kelmasligi oğir ötib, hatto ölimga olib kelişi mumkin. I.da dastlab gipoksiya, keyinroq nekroz örnida biriktiruvçi töqima rivojlanib çandiqqa aylanadi.
Davo kasalxona şaroitida tromb va embolii bartaraf etiş, zararlangan a'zoning qon oqimini izga soliş va faoliyatini tiklaşdan iborat.
Q.: Emboliya
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ИНФАРКТ
(лот. infarctus — тўлдираман, тиқиштираман) — тўсатдан қон айланишининг бузилиши натижасида некрозтя. учраган (ўлган) аъзо ёки тўқиманинг бирор қисми. Артерияларнинг узоқ вақт қисилиши, гипоксия ёки унга тромб, эмбол (қ. Эмболия) тиқилиб қолиши И.га сабаб бўлади. И. деярли барча аъзолар (юрак, ўпка, буйрак, талоқ, ичаклар, бош мия ва б.)да ку-затилади. Касалликнинг клиник белгилари ва оғир-енгиллигига қараб (кўпроқ зарарланган томирнинг катта-кичиклигига боғлиқ) И. қаерда эканлиги (ўрни) аниқланади.
Ҳаёт учун муҳим аъзоларнинг йирик томирларига бир неча дақиқа қон етиб келмаслиги оғир ўтиб, ҳатто ўлимга олиб келиши мумкин. И.да дастлаб гипоксия, кейинроқ некроз ўрнида бириктирувчи тўқима ривожланиб чандиққа айланади.
Даво касалхона шароитида тромб ва эмболии бартараф этиш, зарарланган аъзонинг қон оқимини изга солиш ва фаолиятини тиклашдан иборат.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.