Interferensiya

Interferensiya (lot. inter - özaro va ferens — kötariş, uriliş) — tölqinlarning fazoda ustma-ust tuşib qöşilgan holda bir-birini kuçaytirişi yoki susaytirişi. Tabiatidan qat'i nazar hamma tölqinlar (akustik, yoruğlik, elektr va b.)ga xos holat. Şuning uçun ham umumiy holda tölqinlar I.si, xususiy holda yoruğlik I.si örganiladi. Tölqin kogerent va bir xil qutblangan bölsa, tölqin I. hodisasi hosil böladi (q. Kogerentlik, Kutblanuvçanlik). Bir xil çasto-tali bir xil qutblangan ikki garmonik tölqinlarning qöşilişi oddiy holatdagi tölqin I.siga misol böla oladi.

Issiklik manbalaridan çiqqan kogerent bölmagan tölqinlar ham I.ni hosil qiladi. Mas, astronomik katta teleskoplarda yulduzlardan kelgan yoruğliklar I.sini kuzatiş mumkin. Bunga sabab, yulduzlardan tarqalayotgan yoruğliq tölqinlari öz manbaidan uzoqlaşgan sari, uning fazaviy kogerentlik darajasi R/r ga proporsional ravişda oşadi (R — yoruğlik manbaigaça bölgan masofa, g — manba ölçami). Issiqlik manbalaridan çiqqan tölqinlar manbadan qança uzoklaşsa, ular şunça yassi tölqinlarga yaqin böladi. Lekin yoruğlik intensivligining susayişi h/R2 tarzda bölgani uçun ularning yoruğlik I.sini qayd qiliş juda sezgir teleskoplarni ta-qozo etadi (q. Yoruğlik interferensiyasi).