Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Istisqo

    Manba: ÖzME, 4-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 371–372-b. — ziyouz.com

    Istisqo (arab.) — organizm böşliqlari, töqimalari, xususan, teri osti yoğ qavati (kletçatka)da suyuklik (transsudat) töplanişi. Suyuqlik qaysi a'zoda yiğilganligiga qarab boş miya, kökrak, moyak, perikard, qorin va b. a'zolar I.si farq qilinadi. Yurak, buyrak kasalliklari, homiladorlik toksikozlari va b. kasalliklarda kuzatiladi. Köz I.si gidroftalm, boş miya I.si gidrotsefaliya, plevra I.si gidrotoraks, qorin I.si assit, baçadon nayi I.si gidrosalpinks, moyak pardalari I.si gidrotsele, perikard I.si gidroperikard, böğim I.si gidroartrit deb ataladi. Homiladorlar I.si, uruğ tizimçasi I.si, köz yoşi xaltaçasi I.si ajratiladi. Abu Ali ibn Sino noğorasimon I. (yel I.si)ni ham ajratadi. I.ning umumiy va mahalliy xillari bor. Umumiy I. yurak-tomir sistemasi (yurak şişlari, bunda şiş köproq tananing pastki qismlarida böladi), buyrak kasalliklari, holdan toyiş va oqsil yetişmovçiligi holatlarida yuzaga keladi. Mahalliy I. köpinça tananing ma'lum bir qismidagi venalar (darvoza, son venalari va b.)ning qisilişi natijasida paydo böladi. I.da organizmda moddalar almaşinuvining barça turi izdan çiqadi, bu distrofiya, hatto töqimalarning irişiga olib keladi.

    Davosi. Asosiy kasallik bartaraf qilinadi. Suyuklik köp yiğilganda xirurgik davo qöllaniladi.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    ИСТИСҚО (араб.) — организм бўшлиқлари, тўқималари, хусусан, тери ости ёғ қавати (клетчатка)да суюклик (транссудат) тўпланиши. Суюқлик қайси аъзода йиғилганлигига қараб бош мия, кўкрак, мояк, перикард, қорин ва б. аъзолар И.си фарқ қилинади. Юрак, буйрак касалликлари, ҳомиладорлик токсикозлари ва б. касалликларда кузатилади. Кўз И.си гидрофтальм, бош мия И.си гидроцефалия, плевра И.си гидроторакс, қорин И.си асцит, бачадон найи И.си гидросальпинкс, мояк пардалари И.си гидроцеле, перикард И.си гидроперикард, бўғим И.си гидроартрит деб аталади. Ҳомиладорлар И.си, уруғ тизимчаси И.си, кўз ёши халтачаси И.си ажратилади. Абу Али ибн Сино ноғорасимон И. (ел И.си)ни ҳам ажратади. И.нинг умумий ва маҳаллий хиллари бор. Умумий И. юрак-томир системаси (юрак шишлари, бунда шиш кўпроқ тананинг пастки қисмларида бўлади), буйрак касалликлари, ҳолдан тойиш ва оқсил етишмовчилиги ҳолатларида юзага келади. Маҳаллий И. кўпинча тананинг маълум бир қисмидаги веналар (дарвоза, сон веналари ва б.)нинг қисилиши натижасида пайдо бўлади. И.да организмда моддалар алмашинувининг барча тури издан чиқади, бу дистрофия, ҳатто тўқималарнинг иришига олиб келади.

    Давоси. Асосий касаллик бартараф қилинади. Суюклик кўп йиғилганда хирургик даво қўлланилади.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.