Majburiy suğurta
Manba: ÖzME, 5-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 66–67-b. — ziyouz.com
Majburiy suğurta - davlat su-ğurtasi şakllaridan biri, qonun asosida belgilangan şartlarga binoan, davlat sugurta taşkilotlari tomonidan ötkaziladi. Özbekistonda q. x. korxonalari böyiça tijorat banklari tomonidan ajratiladigan kreditlar qaytarilişi uçun q.x. korxonalarining javobgarligi; q.x. mahsulotlari yetiştiriş işlarini ötkaziş uçun avans tarikasida beriladigan va fyuçers kontraktlari böyiça mablağlar qaytarilişi; qişloq va şaharda garovga qöyilgan mol-mulk; qişloqdagi transport egalarining fuqarolik javobgarligi va b. majburiy tartibda suğurtalanadi. Bundan taşqari, harbiy xizmatçilar va majburiy harbiy xizmat tarkibidagilar, şuningdek, içki işlar va xavfeizlik organlari xodimlari xizmatni ötaş, harbiy yiğinlar davrida jarohatlaniş, kasallaniş, ölim hollaridan, oğir sanoat tarmoqlari va transport tarmoqlari xizmatçilari ham majburiy suğurtalanadi. M.s. böyiça suğurta taşkilotlari qonunda körsatilgan suğurta holatlari yuz berganda yetgan zarar miqsorini su-ğurta qildirgan şaxsga yoki suğurta qilingan mol-mulkning egasiga tölaydi. Özbekiston Respublikasida M.s.ni amalga oşiruvçi eng yirik kompaniyalar «Özagrosuğurta» davlat-aksiyadorlik suğurta kompaniyasi, «Özbekin-vest» eksport-import milliy suğurta kompaniyasi. M.s. munosabatlari Özbekiston Respublikasining «Suğurta töğrisida» (1993 y. 6 may), «Suğurta faoliyati töğrisida» (2002 y. 5 apr.) qonunlari b-n tartibga solinadi (yana q. Suğurta).
Q.: Suğurta
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
МАЖБУРИЙ СУҒУРТА - давлат су-ғуртаси шаклларидан бири, қонун асосида белгиланган шартларга биноан, давлат сугурта ташкилотлари томонидан ўтказилади. Ўзбекистонда қ. х. корхоналари бўйича тижорат банклари томонидан ажратиладиган кредитлар қайтарилиши учун қ.х. корхоналарининг жавобгарлиги; қ.х. маҳсулотлари етиштириш ишларини ўтказиш учун аванс тарикасида бериладиган ва фьючерс контрактлари бўйича маблағлар қайтарилиши; қишлоқ ва шаҳарда гаровга қўйилган мол-мулк; қишлоқдаги транспорт эгаларининг фуқаролик жавобгарлиги ва б. мажбурий тартибда суғурталанади. Бундан ташқари, ҳарбий хизматчилар ва мажбурий ҳарбий хизмат таркибидагилар, шунингдек, ички ишлар ва хавфеизлик органлари ходимлари хизматни ўташ, ҳарбий йиғинлар даврида жароҳатланиш, касалланиш, ўлим ҳолларидан, оғир саноат тармоқлари ва транспорт тармоқлари хизматчилари ҳам мажбурий суғурталанади. М.с. бўйича суғурта ташкилотлари қонунда кўрсатилган суғурта ҳолатлари юз берганда етган зарар миқцорини су-ғурта қилдирган шахсга ёки суғурта қилинган мол-мулкнинг эгасига тўлайди. Ўзбекистон Республикасида М.с.ни амалга оширувчи энг йирик компаниялар «Ўзагросуғурта» давлат-акциядорлик суғурта компанияси, «Ўзбекин-вест» экспорт-импорт миллий суғурта компанияси. М.с. муносабатлари Ўзбекистон Республикасининг «Суғурта тўғрисида» (1993 й. 6 май), «Суғурта фаолияти тўғрисида» (2002 й. 5 апр.) қонунлари б-н тартибга солинади (яна қ. Суғурта).
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.