Mis qotişmalari
Manba: ÖzME, 6-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 621-b. — ziyouz.com
Mis qotişmalari — mis asosidagi qotişmalar. Inson yaratgan birinçi metall qotişma (q. Jez davri). Bronza, jez va asosiy legirlovçi elementa nikel bölgan misnikel qotişmalari (q. Melxior) M.q. jumlasiga kiradi. M.q. quyma, deformatsiyalanadigan va kukunsimon xillarga bölinadi. Quyma M.q. suyuqlanganda oquvçan böladi, qotganda unça kirişmaydi. Deformatsiyalanadigan M.q. issiqlayin yoki sovuqlayin bosim b-n yaxşi işlanadi. Kukunsimon M. q. kukunsimon materillar jumlasiga kiradi (q. Kukun metallurgiyasi). M.q. antifriksion (işqalanişga qarşi), issiqbardoş, konstruksion, korroziyabardoş (zanglaşga qarşi), prujinabop va elektrotexnika materiallari sifatida keng qöllanadi. Bular asbobsozlik, maşinasozlik, aviatsiya va kemasozlikda, suv-buğ armaturasi, badiiy buyumlar, idiştovoklar yasaş va b. sohalarda işlatiladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
МИС ҚОТИШМАЛАРИ — мис асосидаги қотишмалар. Инсон яратган биринчи металл қотишма (қ. Жез даври). Бронза, жез ва асосий легирловчи элемента никель бўлган мисникель қотишмалари (қ. Мельхиор) М.қ. жумласига киради. М.қ. қуйма, деформацияланадиган ва кукунсимон хилларга бўлинади. Қуйма М.қ. суюқланганда оқувчан бўлади, қотганда унча киришмайди. Деформацияланадиган М.қ. иссиқлайин ёки совуқлайин босим б-н яхши ишланади. Кукунсимон М. қ. кукунсимон материллар жумласига киради (қ. Кукун металлургияси). М.қ. антифрикцион (ишқаланишга қарши), иссиқбардош, конструкцион, коррозиябардош (занглашга қарши), пружинабоп ва электротехника материаллари сифатида кенг қўлланади. Булар асбобсозлик, машинасозлик, авиация ва кемасозликда, сув-буғ арматураси, бадиий буюмлар, идиштовоклар ясаш ва б. соҳаларда ишлатилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.