Muomala layoqati
Manba: ÖzME, 6-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 822–823-b. — ziyouz.com
Muomala layoqati (huquqda) — fuqaro yoki yuridik şaxsning öz xarakatlari b-n huquqqa ega böliş va özi uçun majburiyat yaratiş qobiliyati. Fukaroning M.l. töla yoki töla bölmagan hajmda bölişi mumkin. Töla hajmda M.l.ga şaxs 18 yoşga tölgaç ega böladi. 14 yoşdan 18 yoşgaça bölgan va 14 yoşga tölmagan voyaga yetmaganlarning M.l. töla hajmda bölmaydi. Uşbu yoşdagi voyaga yetmaganlar qonunda nazarda tutilgan xarakatlarni qonuniy vakillarining roziligi yoki mustaqil ravişda bajarişlariga yöl qöyiladi (q. Voyaga yetmaganlar). Fuqaroning töla hajmda M.l.ga ega bölişi uning öz xatti-harakatlarining ahamiyatiga baho bera oliş, ular qanday oqibatlarga olib kelişi mumkinligini tuşuniş qobiliyatiga egaligi b-n belgilanadi. Fuqaroning öz xattiharakatlarining ahamiyatiga tuşuniş qobiliyati uning ruqiy jihatdan soğlom, aqli raso bölişiga ham boğliq. Bunday jihatlarga ega bölmagan fuqarolar muomalaga layoqatsiz deb hisoblanadi.
Hojiakbar Rahmonqulov.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
МУОМАЛА ЛАЁҚАТИ (ҳуқуқда) — фуқаро ёки юридик шахснинг ўз харакатлари б-н ҳуқуққа эга бўлиш ва ўзи учун мажбурият яратиш қобилияти. Фукаронинг М.л. тўла ёки тўла бўлмаган ҳажмда бўлиши мумкин. Тўла ҳажмда М.л.га шахс 18 ёшга тўлгач эга бўлади. 14 ёшдан 18 ёшгача бўлган ва 14 ёшга тўлмаган вояга етмаганларнинг М.л. тўла ҳажмда бўлмайди. Ушбу ёшдаги вояга етмаганлар қонунда назарда тутилган харакатларни қонуний вакилларининг розилиги ёки мустақил равишда бажаришларига йўл қўйилади (қ. Вояга етмаганлар). Фуқаронинг тўла ҳажмда М.л.га эга бўлиши унинг ўз хатти-ҳаракатларининг аҳамиятига баҳо бера олиш, улар қандай оқибатларга олиб келиши мумкинлигини тушуниш қобилиятига эгалиги б-н белгиланади. Фуқаронинг ўз хаттиҳаракатларининг аҳамиятига тушуниш қобилияти унинг руқий жиҳатдан соғлом, ақли расо бўлишига ҳам боғлиқ. Бундай жиҳатларга эга бўлмаган фуқаролар муомалага лаёқатсиз деб ҳисобланади.
Ҳожиакбар Раҳмонқулов.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.