Parafin
Manba: ÖzME, 6-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 73–74-b. — ziyouz.com
Parafin (nem. paraffi n, lot. ragşp — oz va affi ns — öxşaş) — töyingan kat-tik uglevodorodlar C18 — S,5 aralaşmasi. Mol. m. 300—400. Sof P. rangsiz, hidsiz, ta'msiz modda. Qölga yoğdek unnaydi, suvda, spirtda erimaydi, köpgina organik erituvçilarda va mineral moylarda yaxşi eriydi. Suyuqlaniş t-rasi 45—65°, ziçligi 880— 915 kg/m3. P., asosan, deparafinizatsiya usulida ketonlar b-n toluol aralaşmasidan, moyli neft distillatlarini moysizlantiriş va tozalaş yöli b-n, şuningdek, sun'iy usulda uglerod (I)-oksidni vodorod b-n qay-tarib olinadi. Izolyatsion material sifatida, yoğoçni parafinlaşda, qoğoz, töqimaçilik, poligrafiya, kön, lok-böyoq sanoatida, elektrotexnika, tibbiyotda qöllanadi. Yuqori yoğ kislotalari, spirtlar, yuvuvçi va sirt faol moddalar olişda işlatiladi (yana q. Töyingan uglevodorodlar).
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ПАРАФИН (нем. paraffi n, лот. рагшп — оз ва affi ns — ўхшаш) — тўйинган кат-тик углеводородлар С18 — С,5 аралашмаси. Мол. м. 300—400. Соф П. рангсиз, ҳидсиз, таъмсиз модда. Қўлга ёғдек уннайди, сувда, спиртда эримайди, кўпгина органик эритувчиларда ва минерал мойларда яхши эрийди. Суюқланиш т-раси 45—65°, зичлиги 880— 915 кг/м3. П., асосан, депарафинизация усулида кетонлар б-н толуол аралашмасидан, мойли нефть дистиллатларини мойсизлантириш ва тозалаш йўли б-н, шунингдек, сунъий усулда углерод (И)-оксидни водород б-н қай-тариб олинади. Изоляцион материал сифатида, ёғочни парафинлашда, қоғоз, тўқимачилик, полиграфия, кўн, лок-бўёқ саноатида, электротехника, тиббиётда қўлланади. Юқори ёғ кислоталари, спиртлар, ювувчи ва сирт фаол моддалар олишда ишлатилади (яна қ. Тўйинган углеводородлар).
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.