Pistirma
Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 236-b. — ziyouz.com
Pistirma (pismoq, pusmoq, busmoq) — harbiy bölinmalarning duşman kismlari ötişi mumkin bölgan yöllarda odsindan puxta niqoblanib örnaşişi. P. qad. harbiy taktik usullardan biri bölib, muhorabalar çoğida tez-tez qöllangan. Uşbu jang usulidan, ayniqsa, Çingizxon, Amir Temur va b. maşhur sarkardalar qömondonligidagi qöşinlar unumli foydalangan. Şayboniyxon safaviylar P.siga duç kelişi oqibatida halokatga uçragan (q. Marv jangi). P., asosan, ğanimga qöqqisdan hujum qilib, uni tormor etiş, texnikasini işdan çiqariş maqsadida köyiladi. P.dan, şuningdek, duşman jangçilarini asirga tuşiriş, razvedka maqsadida «til» oliş uçun ham keng foydalaniladi. P. qölyozma manbalarda busuğ, pusuğ, pustura, kamin kabi istilohdar b-n ham ifodalangan.
Q.: Marv jangi
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ПИСТИРМА (писмоқ, пусмоқ, бусмоқ) — ҳарбий бўлинмаларнинг душман кисмлари ўтиши мумкин бўлган йўлларда одциндан пухта ниқобланиб ўрнашиши. П. қад. ҳарбий тактик усуллардан бири бўлиб, муҳорабалар чоғида тез-тез қўлланган. Ушбу жанг усулидан, айниқса, Чингизхон, Амир Темур ва б. машҳур саркардалар қўмондонлигидаги қўшинлар унумли фойдаланган. Шайбонийхон сафавийлар П.сига дуч келиши оқибатида ҳалокатга учраган (қ. Марв жанги). П., асосан, ғанимга қўққисдан ҳужум қилиб, уни тормор этиш, техникасини ишдан чиқариш мақсадида кўйилади. П.дан, шунингдек, душман жангчиларини асирга тушириш, разведка мақсадида «тил» олиш учун ҳам кенг фойдаланилади. П. қўлёзма манбаларда бусуғ, пусуғ, пустура, камин каби истилоҳдар б-н ҳам ифодаланган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.