Qurtxona
Manba: ÖzME, 11-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 396–397-b. — ziyouz.com
Qurtxona — tut ipak qurti boqiladigan bino yoki xona. Kapital, yarim kapital va yengil tipdagi Q.larga bölinadi. Kapital q. ğiştdan, oynali qilib qurilib, poli loy va qum bilan suvaladi; isitiş qurilmalari örnatiladi. Yarim kapital Q. karkas tipdagi uylardan iborat, xom ğişt, paxsa devorli bölib, kiçik va katta yoşdagi qurtlar boqiladi. Yengil tipdagi Q. karkasli, qamiş, fanera, brezent, polietilen va b. yengil materiallar bilan yopiladi, katta yoşdagi qurtlarga möljallangan böladi.
Har bir Q.da 3, 5, 10, 15, 25 quti qurt boqiladi. Q. yer osti suvi çuqur, katta yöldan uzoq (şovqini kam), tut plantatsiyalariga yaqin yerga quriladi. Q. köp xonali bölib, kiçik (1-, 2-, 3-) va katta (4-, 5-) yoşdagi qurtlar boqiladigan, yetilgan pilla saralanadigan, barg tayyorlanadigan bölinmalar, barg vaqtinça saqlanadigan 1 — 1,5 m çuqurlikda betonlangan yertöla tipidagi xonalari ham böladi. Q.lar zarur anjomlar (sökçaklar, ventilya-tor, peçka va b.) bilan jihozlanadi. Qurt boqişdan oldin Q. tozalanadi, dezinfeksiyalanadi, şamollatiladi. Ayrim joylarda Q. sifatida xöjaliklarning jamoat binolari (ombor, quritiş xonalari va b.), xonadonlardagi böş xonalardan vaqtinça foydalaniladi (q. Ipak qurti boqiş).
Q.: Ipak qurti boqiş
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ҚУРТХОНА — тут ипак қурти боқиладиган бино ёки хона. Капитал, ярим капитал ва енгил типдаги Қ.ларга бўлинади. Капитал қ. ғиштдан, ойнали қилиб қурилиб, поли лой ва қум билан сувалади; иситиш қурилмалари ўрнатилади. Ярим капитал Қ. каркас типдаги уйлардан иборат, хом ғишт, пахса деворли бўлиб, кичик ва катта ёшдаги қуртлар боқилади. Енгил типдаги Қ. каркасли, қамиш, фанера, брезент, полиэтилен ва б. енгил материаллар билан ёпилади, катта ёшдаги қуртларга мўлжалланган бўлади.
Ҳар бир Қ.да 3, 5, 10, 15, 25 қути қурт боқилади. Қ. ер ости суви чуқур, катта йўлдан узоқ (шовқини кам), тут плантацияларига яқин ерга қурилади. Қ. кўп хонали бўлиб, кичик (1-, 2-, 3-) ва катта (4-, 5-) ёшдаги қуртлар боқиладиган, етилган пилла сараланадиган, барг тайёрланадиган бўлинмалар, барг вақтинча сақланадиган 1 — 1,5 м чуқурликда бетонланган ертўла типидаги хоналари ҳам бўлади. Қ.лар зарур анжомлар (сўкчаклар, вентиля-тор, печка ва б.) билан жиҳозланади. Қурт боқишдан олдин Қ. тозаланади, дезинфекцияланади, шамоллатилади. Айрим жойларда Қ. сифатида хўжаликларнинг жамоат бинолари (омбор, қуритиш хоналари ва б.), хонадонлардаги бўш хоналардан вақтинча фойдаланилади (қ. Ипак қурти боқиш).
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.