Quvuşşoxlilar
Manba: ÖzME, 11-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 342-b. — ziyouz.com
Quvuşşoxlilar — juft tuyoqli sut emi-zuvçilar oilasi. Gavdasi har xil kattalikda. Erkagi urğoçisiga nisbatan yirikroq. Erkaklarida, köpinça ur-ğoçilarida ham 1 juft, ba'zan 2 juft (4 şoxli antilopa) şoxi bor. q. şoxlari muguz bilan öralgan; hayoti davomida almaşinmaydi. 43 uruqqa mansub 125 turi ma'lum. Avstraliya va Antarktidadan taşqari barça qit'alarda tarqalgan.
Q. — ötxör, aksariyat poligam. 1—5 ta bola tuğadi. Köpçilik turlari kiçik poda bölib yaşaydi. Ayrim anti-lopalar boşqa hayvonlar (fillar, zebralar, tuyaquşlar va b. antilopalar) bilan birga ba'zan katta poda hosil qiladi. Köpçilik turlarining soni keskin kamayib bormoqsa; ayrim turlari (jayron, zubr) faqat milliy boğlarda saqlanib qolgan. Özbekiston faunasida 5 turi, jumladan, sayğoq ma'lum; 4 turi (arxar, jayron, morxör, toğ takasi) Özbekiston Respublikasi Qizil kitobiga kiritilgan (yana q. Juft tuyoqlilar).
Q.: Juft tuyoqlilar
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ҚУВУШШОХЛИЛАР — жуфт туёқли сут эми-зувчилар оиласи. Гавдаси ҳар хил катталикда. Эркаги урғочисига нисбатан йирикроқ. Эркакларида, кўпинча ур-ғочиларида ҳам 1 жуфт, баъзан 2 жуфт (4 шохли антилопа) шохи бор. қ. шохлари мугуз билан ўралган; ҳаёти давомида алмашинмайди. 43 уруққа мансуб 125 тури маълум. Австралия ва Антарктидадан ташқари барча қитъаларда тарқалган.
Қ. — ўтхўр, аксарият полигам. 1—5 та бола туғади. Кўпчилик турлари кичик пода бўлиб яшайди. Айрим анти-лопалар бошқа ҳайвонлар (филлар, зебралар, туяқушлар ва б. антилопалар) билан бирга баъзан катта пода ҳосил қилади. Кўпчилик турларининг сони кескин камайиб бормоқца; айрим турлари (жайрон, зубр) фақат миллий боғларда сақланиб қолган. Ўзбекистон фаунасида 5 тури, жумладан, сайғоқ маълум; 4 тури (архар, жайрон, морхўр, тоғ такаси) Ўзбекистон Республикаси Қизил китобига киритилган (яна қ. Жуфт туёқлилар).
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.