Turkiston
Manba: ÖzME, 8-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 737–738-b. — ziyouz.com
Turkiston — Qozoğiston Respublikasi Jan. Qozoğiston viloyatidagi şahar. Sirdaryoning örta oqimida. T.y. stansiyasi. Aholisi 95,5 ming kişi (2004). T. qad, şahar. Muhim hunarmandçilik va savdo markazlaridan biri. Arab geograflari asarlarida keltirilgan ma'lumotlarga köra, 4—10-a. larda T. örnida Şavgar (Şovajar) ş. mavjud bölgan. 12—16-a.larda esa Yassi deb atalgan. Şarafuddin Ali Yazdiyning «Zafarnoma»sida T. qişloq (qaryat) tarzida berilgan. «T.» nomi 16-a.dan ma'lum. Öşa davrda şahar Hazrati Turkiston nomi bilan ham maşhur bölgan. Amir Umarxon davrida T. Qöqon xonligi tarkibiga kirgan. 1864 y.da Rossiya bosib olgan (Çimkent uyezdidagi şahar, 1867 y.dan Sirdaryo viloyatidagi şahar).
T.da temirçilikpresslaş jihozlari, «Sana», «Texosnastka» sanoat korxonalari, paxta tozalaş, quriliş materiallari, çorva mollariga beriladigan antibiotiklar zdlari bor. 4 unt, 72 umumiy ta'lim maktabi va kollejlar faoliyat körsatadi. Şaxarda Amir Temur qurdirgan Yassaviy maqbarasi majmuasi (14-a. oxiri) saklanib qolgan. 2000 y. okt. da T.ning 1500 yillik yubileyi nişonlandi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ТУРКИСТОН — Қозоғистон Республикаси Жан. Қозоғистон вилоятидаги шаҳар. Сирдарёнинг ўрта оқимида. Т.й. станцияси. Аҳолиси 95,5 минг киши (2004). Т. қад, шаҳар. Муҳим ҳунармандчилик ва савдо марказларидан бири. Араб географлари асарларида келтирилган маълумотларга кўра, 4—10-а. ларда Т. ўрнида Шавгар (Шоважар) ш. мавжуд бўлган. 12—16-а.ларда эса Ясси деб аталган. Шарафуддин Али Яздийнинг «Зафарнома»сида Т. қишлоқ (қаръят) тарзида берилган. «Т.» номи 16-а.дан маълум. Ўша даврда шаҳар Ҳазрати Туркистон номи билан ҳам машҳур бўлган. Амир Умархон даврида Т. Қўқон хонлиги таркибига кирган. 1864 й.да Россия босиб олган (Чимкент уездидаги шаҳар, 1867 й.дан Сирдарё вилоятидаги шаҳар).
Т.да темирчиликпресслаш жиҳозлари, «Сана», «Техоснастка» саноат корхоналари, пахта тозалаш, қурилиш материаллари, чорва молларига бериладиган антибиотиклар здлари бор. 4 унт, 72 умумий таълим мактаби ва коллежлар фаолият кўрсатади. Шахарда Амир Темур қурдирган Яссавий мақбараси мажмуаси (14-а. охири) сакланиб қолган. 2000 й. окт. да Т.нинг 1500 йиллик юбилейи нишонланди.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.