Vazopressin
Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 11-b. — ziyouz.com
Vazopressin (lot. vas — tomir va presso — bosaman), antidiuretik gormon — gipotalamusda hosil böladigan neyrogormon. Kimyoviy tabiatiga köra polipeptid. Tomirlarning silliq muskullariga ta'sir etlb, ularni toraytiradi va qon bosimini oşiradi, buyraklarning kanalçalarida suvning qayta sörilişini kuçaytirib şu tariqa siydik ajralişini kamaytiradi (antidiuretik ta'sir). V. gipotalamus oldingi yadrolarining neyrosekretor hujayralarida hosil bölib, nerv tolalari orqali gipofizga ötadi, undan qonga ajraladi. V. antidiuretik ta'sir körsatganligi uçun umurtqali hayvonlar b-n odam organizmida suv-tuz almaşinuvini deyarli bir meyorda saklab turadi. Bu gormon yetişmaganda qandsiz diabet paydo bölişi mumkin. Tarkibida V. bor preparatlar gipofizning orqa bölagidan olinadi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ВАЗОПРЕССИН (лот. vas — томир ва presso — босаман), антидиуретик гормон — гипоталамусда ҳосил бўладиган нейрогормон. Кимёвий табиатига кўра полипептид. Томирларнинг силлиқ мускулларига таъсир этлб, уларни торайтиради ва қон босимини оширади, буйракларнинг каналчаларида сувнинг қайта сўрилишини кучайтириб шу тариқа сийдик ажралишини камайтиради (антидиуретик таъсир). В. гипоталамус олдинги ядроларининг нейросекретор ҳужайраларида ҳосил бўлиб, нерв толалари орқали гипофизга ўтади, ундан қонга ажралади. В. антидиуретик таъсир кўрсатганлиги учун умуртқали ҳайвонлар б-н одам организмида сув-туз алмашинувини деярли бир меъёрда саклаб туради. Бу гормон етишмаганда қандсиз диабет пайдо бўлиши мумкин. Таркибида В. бор препаратлар гипофизнинг орқа бўлагидан олинади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.