Xartum
Manba: ÖzME, 9-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 81-b. — ziyouz.com
Xartum — Sudanning poytaxti. Mamlakatning eng yirik şahri, savdomoliya, sanoat va madaniyat markazi. Kök Nilning çap va Oq Nilning öng sohilida, ular qöşilgan yerda 380 m balandlikda joylaşgan. Aholisi 1 mln. kişi (1998). Iqlimi tropik, quruq va issiq, yanv.ning örtaça trasi 23°, iyulniki 32°. Yillik yoğin 160 mm. Transport yöllari çorrahasi, daryo porti. Aeroporti xalqaro ahamiyatga ega. X.da xorijiy va davlat banklari, savdo firmalari ştabkvartiralari joylaşgan. Oziq-ovqat, paxta tozalaş, trikotaj, töqimaçilik, könteri, rezinatexnika, metallsozlik sanoati korxonalari mavjud. Hunarmandçilik rivojlangan. universitet, Qohira universiteti filiali, teatr va muzeylar bor.
Şaharga 1822 y.da misrliklar harbiy lager sifatida asos solgan, 1825 y.dan Sudan poytaxti. 1898 y.da inglizlar bosib olgan. 1956 y.dan mustakil Sudan poytaxti. Me'moriy yodgorliklaridan Respublika saroyi (1889), Jome masjidi (1900) va b. saklangan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ХАРТУМ — Суданнинг пойтахти. Мамлакатнинг энг йирик шаҳри, савдомолия, саноат ва маданият маркази. Кўк Нилнинг чап ва Оқ Нилнинг ўнг соҳилида, улар қўшилган ерда 380 м баландликда жойлашган. Аҳолиси 1 млн. киши (1998). Иқлими тропик, қуруқ ва иссиқ, янв.нинг ўртача траси 23°, июлники 32°. Йиллик ёғин 160 мм. Транспорт йўллари чорраҳаси, дарё порти. Аэропорти халқаро аҳамиятга эга. Х.да хорижий ва давлат банклари, савдо фирмалари штабквартиралари жойлашган. Озиқ-овқат, пахта тозалаш, трикотаж, тўқимачилик, кўнтери, резинатехника, металлсозлик саноати корхоналари мавжуд. Ҳунармандчилик ривожланган. университет, Қоҳира университети филиали, театр ва музейлар бор.
Шаҳарга 1822 й.да мисрликлар ҳарбий лагерь сифатида асос солган, 1825 й.дан Судан пойтахти. 1898 й.да инглизлар босиб олган. 1956 й.дан мустакил Судан пойтахти. Меъморий ёдгорликларидан Республика саройи (1889), Жоме масжиди (1900) ва б. сакланган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.