Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Xoce David Sikeyros

    Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 349–350-b. — ziyouz.com

    Sikeyros Xoce David SIKEYROS (asli Alfaro Sikeyros, Alfaro Sicueros) Xoce David (1898.29.12, Çiuaua — 1974.6.1, Kuernavaka) — meksikalik rassom, Meksika monumental rang-tasvir maktabi asosçilaridan biri va uning yirik namoyandasi; jamoat arbobi. Mexiko BA (1911) va SantAnit (1913)da ta'lim olgan. S. siyosiy faoliyatini professional rassomlik b-n birga olib borgan. Prezident V. Karranso armiyasi ofitseri bölgan. D. Rivera, X.K.Orosko b-n Meksikada davlat tomonidan qöllab-quvvatlangan «Inqilob rassom, haykaltaroş va graverlari sindikati»ni taşkil etgan (1922; 1922—25 y.lar boş sekretari). 1932—34. va 1935—36 y.lar AQŞda işlagan, NyuYorkda tajriba ustaxonasiga asos solgan (1936). Lotin Amerikasi mamlakatlari (Argentina, Çili, Kuba va b.)da monumental san'at taraqqiyotiga katta hissa qöşgan. S. asarlariga jöşk,inlik, ekspressivlik, katta plastik kuç bağişlab, badiiy asarning ommaga aktiv ta'sirining yangi tamoyillarini işlab çiqqan. S. Mexikodagi Milliy tayyorlov maktabi (1922—23), Nafis san'atlar saroyi (1945 va 1950— 51), Tarix milliy muzeyi (1959 y. dan) binolaridagi devoriy rasmlarni, un-t şaharçasi rektorat binosi tarzidagi mozaika va relyeflarni (1952—54) hamda dastgoh asarlari («Proletariat onasi», 1929— 30; «J. Gerşvin portreta», 1936 va b.), köplab litografiyalar, rasmlar yaratgan. S. 20-a.ning yirik san'atkori sifatida rassomlar (jumladan, Ö. Tansiqboyev, N. Karaxan, B. Jalolov, J. Umarbekov va b.)ga kuçli ta'sir körsatgan. SIKOZ (yun. sykosis — uzum ğujumi) — soç follikulasining yalliğlanişi. Asosan, erkaklarda köproqyuzning soçsoqol, möylovli qismida uçraydi. Kelib çiqişiga köra, stafilokokkli (oddiy) yoki zamburuğli (parazitar) S. farq qilinadi. Stafilokokkli yoki oddiy S. surunkali keçadm va botbot qözib turadi. S.da örtasi tukli kiçik maddalar paydo bölib, ba'zi joylarini yiringli qasmoq bosib, suvlanib turadi, bir oz oğriydi. 2—3 kundan söng yiring qotib pust b-n krplanadi, keyinçalik pust tuşib ketib, örnida yana yiringli maddalar paydo böladi. Stafilokokkli S. terining ifloslanişi, buruntomoq böşliğidagi turli surunkali kasalliklar, şuningdek, endokrin bezlar va nerv faoliyatining buzilişlaridan kelib çiqadi. Kasallik oylab, ba'zan yillab davom etadi. Bunda bemorning terisi tortişib, açişib oğriydi. Ayniqsa, zararlangan soha yuzda bölganida bemorning ruhiy holati özgaradi. Kasallikning keçişi va belgilariga qarab davo tayinlanadi.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    СИКЕЙРОС (асли Альфаро Сикейрос, Alfaro Sicueros) Xoce Давид (1898.29.12, Чиуауа — 1974.6.1, Куэрнавака) — мексикалик рассом, Мексика монументал ранг-тасвир мактаби асосчиларидан бири ва унинг йирик намояндаси; жамоат арбоби. Мехико БА (1911) ва СантАнит (1913)да таълим олган. С. сиёсий фаолиятини профессионал рассомлик б-н бирга олиб борган. Президент В. Каррансо армияси офицери бўлган. Д. Ривера, Х.К.Ороско б-н Мексикада давлат томонидан қўллаб-қувватланган «Инқилоб рассом, ҳайкалтарош ва граверлари синдикати»ни ташкил этган (1922; 1922—25 й.лар бош секретари). 1932—34. ва 1935—36 й.лар АҚШда ишлаган, НьюЙоркда тажриба устахонасига асос солган (1936). Лотин Америкаси мамлакатлари (Аргентина, Чили, Куба ва б.)да монументал санъат тараққиётига катта ҳисса қўшган. С. асарларига жўшк,инлик, экспрессивлик, катта пластик куч бағишлаб, бадиий асарнинг оммага актив таъсирининг янги тамойилларини ишлаб чиққан. С. Мехикодаги Миллий тайёрлов мактаби (1922—23), Нафис санъатлар саройи (1945 ва 1950— 51), Тарих миллий музейи (1959 й. дан) биноларидаги деворий расмларни, ун-т шаҳарчаси ректорат биноси тарзидаги мозаика ва рельефларни (1952—54) ҳамда дастгоҳ асарлари («Пролетариат онаси», 1929— 30; «Ж. Гершвин портрета», 1936 ва б.), кўплаб литографиялар, расмлар яратган. С. 20-а.нинг йирик санъаткори сифатида рассомлар (жумладан, Ў. Тансиқбоев, Н. Карахан, Б. Жалолов, Ж. Умарбеков ва б.)га кучли таъсир кўрсатган. СИКОЗ (юн. sykosis — узум ғужуми) — соч фолликуласининг яллиғланиши. Асосан, эркакларда кўпроқюзнинг сочсоқол, мўйловли қисмида учрайди. Келиб чиқишига кўра, стафилококкли (оддий) ёки замбуруғли (паразитар) С. фарқ қилинади. Стафилококкли ёки оддий С. сурункали кечадм ва ботбот қўзиб туради. С.да ўртаси тукли кичик маддалар пайдо бўлиб, баъзи жойларини йирингли қасмоқ босиб, сувланиб туради, бир оз оғрийди. 2—3 кундан сўнг йиринг қотиб пуст б-н крпланади, кейинчалик пуст тушиб кетиб, ўрнида яна йирингли маддалар пайдо бўлади. Стафилококкли С. терининг ифлосланиши, бурунтомоқ бўшлиғидаги турли сурункали касалликлар, шунингдек, эндокрин безлар ва нерв фаолиятининг бузилишларидан келиб чиқади. Касаллик ойлаб, баъзан йиллаб давом этади. Бунда беморнинг териси тортишиб, ачишиб оғрийди. Айниқса, зарарланган соҳа юзда бўлганида беморнинг руҳий ҳолати ўзгаради. Касалликнинг кечиши ва белгиларига қараб даво тайинланади.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.