Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Xonobodtepa

    Manba: ÖzME, 9-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 187–188-b. — ziyouz.com

    Xonobodtepa — şahar xarobasi (mil. 6—13-a. boşi — 16—17-a.lar). Toşkent ş. jan.da Çirçiq daryosining öng sohilida, daryodan 0,5 km narida joylaşgan. Ötgan asrning 30—60-y.larida M. Ye.Masson, V.M.Masson, Yu. F. Buryakov; 1971—75 y.larda Toşkent arxeologiya ekspeditsiyam (V. A. Bulatova, L. G. Brusenko, L. L. Rtveladze, E. V. Rtveladze, M. I. Filanoviç) tekşirgan. X. yodgorligi kvadrat (530x500 m) şaklda. Maydoni taxm. 30 ga. U keng xandaq bilan öralgan ark va şahristondan iborat. 6-a.da istehkomsiz kiçik qişloq şaklida qad kötargan. X. 7-a. örtalarida 4 burçagida minoralari bor mustahkamlangan qalin devor bilan öralgan şaharga aylangan. Şahar içida muhtaşam binolar, uyjoylar, maydon va bozor joylaşgan. 8-a.ning 1-yarmida vayronaga aylanib, 9—12-a.larda hayot tiklangan. 13- a. boşida möğullar tomonidan vayron etilgan. Uzoq vaqt vayronalikdan söng, 15—16-a.larda şahar qayta tiklanib, mustahkam devori yangi ark (104x80 m) bino kilingan. Şahar xarobasidan 8-a. ning 1-yarmiga oid tangalar (Çoç hokimi Tarnabçaning silovsin tasvirli tangasi, Usruşona xrkimi Sataçuriy II, Sugd ixşidi Turgar (738—750), turk xoqoni Eltegin tangalari) va abbosiylarning mis fuluslaridan iborat xazina; şuningdek, qopqoğida quş boşi va soqolli keksa kişi tasviridagi öymakor naqşli ostodonlar, buka boşli sirlangan qadah, 6—12-a.larga oid sirsiz va sirlangan sopol idişlar topilgan.

    LA.Filanoviç M. I., Taşkent. Zarojdeniye i razvitiye goroda i gorodskoy kulturi, T., 1983; Mukminova R. G., Filanoviç M. I., Taşkent na perekrestke istorii, T., 2001; Muhammadjonov A., Qadimgi Toşkent, T.,

    2002.

    Abdulahad Muhammadjonov.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    ХОНОБОДТЕПА — шаҳар харобаси (мил. 6—13-а. боши — 16—17-а.лар). Тошкент ш. жан.да Чирчиқ дарёсининг ўнг соҳилида, дарёдан 0,5 км нарида жойлашган. Ўтган асрнинг 30—60-й.ларида М. Е.Массон, В.М.Массон, Ю. Ф. Буряков; 1971—75 й.ларда Тошкент археология экспедициям (В. А. Булатова, Л. Г. Брусенко, Л. Л. Ртвеладзе, Э. В. Ртвеладзе, М. И. Филанович) текширган. X. ёдгорлиги квадрат (530x500 м) шаклда. Майдони тахм. 30 га. У кенг хандақ билан ўралган арк ва шаҳристондан иборат. 6-а.да истеҳкомсиз кичик қишлоқ шаклида қад кўтарган. X. 7-а. ўрталарида 4 бурчагида миноралари бор мустаҳкамланган қалин девор билан ўралган шаҳарга айланган. Шаҳар ичида муҳташам бинолар, уйжойлар, майдон ва бозор жойлашган. 8-а.нинг 1-ярмида вайронага айланиб, 9—12-а.ларда ҳаёт тикланган. 13- а. бошида мўғуллар томонидан вайрон этилган. Узоқ вақт вайроналикдан сўнг, 15—16-а.ларда шаҳар қайта тикланиб, мустаҳкам девори янги арк (104x80 м) бино килинган. Шаҳар харобасидан 8-а. нинг 1-ярмига оид тангалар (Чоч ҳокими Тарнабчанинг силовсин тасвирли тангаси, Усрушона хркими Сатачурий II, Сугд ихшиди Тургар (738—750), турк хоқони Элтегин тангалари) ва аббосийларнинг мис фулусларидан иборат хазина; шунингдек, қопқоғида қуш боши ва соқолли кекса киши тасвиридаги ўймакор нақшли остодонлар, бука бошли сирланган қадаҳ, 6—12-а.ларга оид сирсиз ва сирланган сопол идишлар топилган.

    ЛА.Филанович М. И., Ташкент. Зарождение и развитие города и городской культуры, Т., 1983; Мукминова Р. Г., Филанович М. И., Ташкент на перекрестке истории, Т., 2001; Муҳаммаджонов А., Қадимги Тошкент, Т.,

    2002.

    Абдулаҳад Муҳаммаджонов.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.