Soninke
SaqlaşÖqiş: 1 daqiqa
Soninke (öznomi: soninkanxaane, Sooninkanxanne) — mande tillari oilasiga kiradigan til. Unda Ğarbiy Afrikadagi soninke xalqi sözlaşadi. Til Serakhulle, Azer, Maraka kabi boşqa nomlar bilan ham ataladi.
Tasnifi
13Soninke mande tillari oilasiga kiradi. Rus Vikipediyasiga köra, lingvistik jihatdan unga eng yaqin til — bozo.
Tarqalişi va sözlaşuvçilar
13Ingliz Vikipediyasi sözlaşuvçilar sonini taxminan 2,3 million deb baholaydi. Ular asosan Mali va Mavritaniyada, şuningdek (jamoalar sonining kamayib borişi tartibida) Senegal, Kot-d'Ivuar, Gambiya, Gvineya-Bisau va Gvineyada yaşaydi. Til Mavritaniya, Mali, Senegal va Gambiyada milliy til hisoblanadi.
Rus Vikipediyasida umumiy soni 2 138 110 kişi deb berilgan. Mamlakatlar böyiça: Mali — 1 280 000 (2009), Senegal — 281 000 (2015), Mavritaniya — 204 000 (2016), Gambiya — 166 000 (2006), Gvineya — 12 000 (2018), Gvineya-Bisau — 5110 (2014).
Malida til şimoli-ğarbda (Kayes viloyati), Kulikoro va Segu viloyatlarining ba'zi okruglarida tarqalgan. Mavritaniyada janubi-şarqda (Kidimaga, Gorgol, Ğarbiy Hud va Şarqiy Hud viloyatlari), Senegalda Tambakunda viloyatida, Senegal daryosining janubiy qirğoği yaqinida va Kolda viloyatining şimolida, Gambiyada janubi-şarqiy hududda, Gvineya-Bisauda esa şimoli-şarqda uçraydi.
Yozuvi
13Senegalda işlatiladigan lotin asosidagi alifbo: A, B, C, D, E, F, G, H, I, J, K, L, M, N, Ñ, Ŋ, O, P, Q, R, S, T, U, W, X, Y. Malida qöllanadigan alifboda Ñ örniga Ɲ işlatiladi (ilgari Ny yozilgan). Til arab yozuvi asosida ham yoziladi. Uzun unlilar ikkilantirib yoziladi: aa, ee, ii, oo, uu. Soninke imlosi va sözlarni ajratib yoziş Senegalda 2005-yil 21-oktabrdagi 2005-991-sonli farmon bilan tartibga solingan.
Xususiyatlari
13Rus Vikipediyasiga köra, tilning bir neça dialekti bor: azer (ajer, aser), geriga (giriga), kinbakka va kinxenna. Ingliz Vikipediyasi azer dialektini berber tili ta'siriga uçragan deb ta'riflaydi.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)Soninke // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/114 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APASoninke. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/114
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/114
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.