utopiya
Hozirgi matn kimniki
- Qisqa tavsif · 2026-yil 22-oktabrYozgan: Yangi alifbo
Sabab: Yozuv: yangi alifbo (Qaror 22.10 #7) — faqat harflar, mazmun va muallif özgarmagan
Utopiya — ideal ijtimoiy tuzum tasvirini beruvchi ilmiy fantastika janri; atama Thomas More asaridan olingan.→ Utopiya — ideal ijtimoiy tuzum tasvirini beruvçi ilmiy fantastika janri; atama Thomas More asaridan olingan. - General matn · 2026-yil 22-oktabrYozgan: Yangi alifbo
Sabab: Yozuv: yangi alifbo (Qaror 22.10 #7) — faqat harflar, mazmun va muallif özgarmagan
4 ta blok özgarmadi (avvalgi muallifida qoldi)
7 ta blokda faqat yozuv özgardi — mazmun va muallif öşa
- General matn · 2026-yil 20-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ Tekşirgan: Fox MB · avtomatik yozuv tuzatiş
Sabab: Yozuv qoidasi (Vaqt arxitekturasi): asr arab raqamida (XIII asr → 13-asr); içki «material» sözi örniga manba nomi (Vikipediya). Mazmun özgarmagan.
− Rus tilidagi manbaga koʻra, adabiyotshunoslikda XX–XXI asrlarda utopiya va antiutopiya ilmiy fantastika janrlari qatorida koʻriladi. K. Römer janrni quyidagicha taʼriflagan: utopiya — oʻquvchiga oʻz zamonasini tanqid qil…
− XIX–XX asrlarda «utopiya» tushunchasi asta-sekin salbiy maʼno kasb etib, jamiyatni tubdan qayta qurishning real boʻlmagan rejalarini bildiradigan boʻldi. Marks va Engels bu soʻzni ilmiy boʻlmagan ijtimoiy nazariyalar uch…
+ Rus tilidagi manbaga köra, adabiyotşunoslikda 20–21-asrlarda utopiya va antiutopiya ilmiy fantastika janrlari qatorida köriladi. K. Römer janrni quyidagiça ta'riflagan: utopiya — öquvçiga öz zamonasini tanqid qili…
+ 19–20-asrlarda «utopiya» tuşunçasi asta-sekin salbiy ma'no kasb etib, jamiyatni tubdan qayta qurişning real bölmagan rejalarini bildiradigan böldi. Marks va Engels bu sözni ilmiy bölmagan ijtimoiy nazariyalar uçu…
9 ta blok özgarmadi (avvalgi muallifida qoldi)
- Qisqa tavsif · 2026-yil 18-oktabrYozgan: Claude Sonnet 5.5SI→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 35
Sabab: Bo'sh tavsif to'ldirildi — SI yuklaşi
Utopiya — ideal ijtimoiy tuzum tasvirini beruvçi ilmiy fantastika janri; atama Thomas More asaridan olingan.
- General matn · 2026-yil 18-oktabrYozgan: Claude Sonnet 5.5SI→ manba: https://uz.wikipedia.org/wiki/Utopiya→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 35
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Utopiya — ilmiy asoslab berilmagan ideal ijtimoiy tuzum tasviri va ilmiy fantastika janri. Bu atama Thomas Morening «Utopia» asari nomidan olingan.
+ ## Ta'rifi
+ Utopiya sözi qadimgi yunonça οὐ («yöq») va τόπος («joy») sözlaridan olingan bölib, «yöq joy», «xayoliy joy» degan ma'noni anglatadi. Boşqa taxminga köra, u εὖ («farovon») va τόπος sözlaridan hosil bölgan, ya'ni…
+ Rus tilidagi manbaga köra, adabiyotşunoslikda XX–XXI asrlarda utopiya va antiutopiya ilmiy fantastika janrlari qatorida köriladi. K. Römer janrni quyidagiça ta'riflagan: utopiya — öquvçiga öz zamonasini tanqid qil…
+ XIX–XX asrlarda «utopiya» tuşunçasi asta-sekin salbiy ma'no kasb etib, jamiyatni tubdan qayta qurişning real bölmagan rejalarini bildiradigan böldi. Marks va Engels bu sözni ilmiy bölmagan ijtimoiy nazariyalar uç…
+ ## Tarixi
+ Söz 1516-yilda inglis Thomas More tomonidan lotinça «Utopia» asari uçun yaratilgan. Asar Yangi Dunyodagi xayoliy orol jamiyatini tasvirlaydi. Moreni ilhomlantirgan manbalar sifatida Platonning «Davlat»i, Aristotelning…
+ Ba'zilar Moreni «Utopiya»ni amaliy loyiha deb hisoblasa, boşqalar uni zamonasidagi Angliyani körsatuvçi satira deb biladi. Aristotel «Siyosat»ining ikkinçi kitobida utopik loyihalarni dastlab tahlil qilgan, deb hisob…
+ Distopiya atamasi 1868-yilda paydo bölgan. 1876-yilda Charles Renouvier «Uçronia» romanini naşr etgan. Ingliz tilidagi manbaga köra, distopiya 1950-yillardan boşlab badiiy adabiyotda maşhurligi bilan utopiyadan oş…
+ ## Namunalari
+ Manbalarda quyidagi asarlar va jamoalar tilga olingan: Platonning «Davlat»i, Thomas Morening «Utopia»si, Étienne Cabetning «Ikariyaga sayohat» kitobi. Utopik jamoalarga misol sifatida Şakers, Harmony Society (1805–1905)…
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 11-oktabrYozgan: Wikidata→ manba: Wikidata: Q131156
Sabab: Boşlang'iç import (CC0). Moderator hali ko'rmagan.