AB Volvo

AB Volvo (Aktiebolaget Volvo), Volvo Group nomi bilan faoliyat yuritadi — boş qarorgohi Gothenburg şahrida joylaşgan şved köp millatli maşinasozlik konserni. Asosiy faoliyati yuk avtomobillari, avtobuslar va quriliş texnikasini işlab çiqariş, tarqatiş va sotişdir.

Volvo nomi 1911-yil mayida SKF podşipniklarining yangi turkumi uçun tovar belgisi sifatida röyxatdan ötkazilgan. Lotin tilida u «aylanaman» ma'nosini bildiradi (volvere fet'lidan). Ğoya uzoq davom etmagan: SKF barça podşipniklari uçun öz boş harflarini tovar belgisi qilib qoldirgan.

Kompaniyani Assar Gabrielsson va Gustaf Larson taşkil etgan. Inglizça manbaga köra, ular 1924-yilda şved avtomobilini yaratişga qaror qilgan, AB Volvo 1926-yil 10-avgustda faoliyatini boşlagan, birinçi seriyali avtomobil (Volvo ÖV 4) esa 1927-yilda Gothenburg yaqinidagi Hisingen zavodida işlab çiqarilgan. Birinçi yuk avtomobili 1928-yil yanvarida, birinçi avtobus 1934-yilda çiqarilgan. Kompaniya aksiyalari 1935-yilda Stokgolm fond birjasiga çiqarilgan va SKF öz uluşini sotgan.

1950-yilda Volvo Bolinder-Munktell kompaniyasini sotib olgan (1973-yilda Volvo BM deb nomlangan, keyinçalik quriliş texnikasi biznesi Volvo Construction Equipment bölgan). 1970-yillarda kompaniya yengil avtomobillardan oğir tijorat transportiga yönala boşlagan. 1977-yilda Saab-Scania bilan birlaşiş urinişi rad etilgan. 1993-yilda e'lon qilingan Renault bilan birlaşiş kelişuvini Volvo aksiyadorlari va kengaşi rad etgan, ittifoq 1994-yil fevralida bekor qilingan. 1999-yilda Yevropa Ittifoqi Scania AB bilan qöşilişni bloklagan.

1999-yil yanvarida konsern yengil avtomobil bölinmasini (Volvo Cars) Ford kompaniyasiga 6,45 mlrd dollarga sotgan; 2010-yildan uni Geely egallaydi. 2001-yilda Renault Véhicules Industriels (Mack Trucks bilan birga) sotib olingan, 2002-yilda Renault Trucks deb nomlangan. Nissan Diesel (keyin UD Trucks) 2007-yilda töliq sotib olingan va 2021-yil aprelida Isuzu'ga sotilgan. 2023-yil noyabrida Volvo Proterra batareya biznesini 210 mln AQSH dollariga sotib olgan.

Konsern yuk avtomobillari, avtobuslar, quriliş texnikasi, dengiz va sanoat dvigatellari hamda moliyaviy xizmatlar taqdim etadi. Asosiy yönalişlar: Volvo Trucks, Mack Trucks, Renault Trucks, Arquus (harbiy maşinalar), Volvo Construction Equipment, Volvo Buses, Volvo Penta (kema va qayiq dvigatellari, sanoat dizel dvigatellari), Volvo Financial Services hamda elektr transport va batareyalarga xizmat körsatuvçi Volvo Energy. Konsern şuningdek Dongfeng Commercial Vehicles'da 45%, hind VECV qöşma korxonasida 45,6%, SDLĞda 70% uluşga ega.

Volvo logotipi va tovar belgisiga konsern bilan Geely'ga qaraşli Volvo Cars birgalikda egalik qiladi.

• Forbes Global 2000 (2022) röyxatida — 274-örin.
• 2021-yilda tuşum böyiça: yuk avtomobillari — 62%, quriliş texnikasi — 25%, avtobuslar — 4%, Volvo Penta — 4%, moliyaviy xizmatlar — 4%.
• Hududlar böyiça tuşum: Yevropa — 43%, Şimoliy Amerika — 26%, Osiyo — 17%, Janubiy Amerika — 8%, Afrika va Okeaniya — 6%.

Rus tilidagi ma'lumotga köra, boşqaruv kengaşi raisi — Carl-Henric Svanberg, boş direktor va prezident — Martin Lundstedt. 2010-yilgaça eng yirik aksiyador Renault (taxminan 20%) bölgan; uluş 2010–2012-yillarda sotilgan. Keyin eng yirik aksiyador sifatida AB Industrivärden qolgan. Geely 8,2% aksiyaga ega.

Asosiy şöba kompaniyalar (2021-yil holatiga): Volvo Lastvagnar AB, Volvo Construction Equipment AB, Volvo Penta AB, Volvo Powertrain AB, Volvo Financial Services AB (Şvetsiya), Volvo China Investment Co. Ltd. (Xitoy), VNA Holding Inc. (AQSH) va boşqalar.