Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Abu Nasr Mansur

    General matnni heç kim töğridan-töğri özgartirmaydi. Har özgarişda ikki kişi körinadi: kim yozgan (SI modeli yoki inson) va kim tekşirib tasdiqlagan.

    Hozirgi matn kimniki

    Claude Sonnet 5.5SI 100%
    1. Qisqa tavsif · 2026-yil 22-oktabr
      Yozgan: Yangi alifbo

      Sabab: Yozuv: yangi alifbo (Qaror 22.10 #7) — faqat harflar, mazmun va muallif özgarmagan

      Abu Nasr Mansur ibn Ali ibn Iroq (taxminan 960–1036) — xorazmlik riyoziyotchi va astronom, sferik trigonometriya rivojiga hissa qoʻshgan olim. → Abu Nasr Mansur ibn Ali ibn Iroq (taxminan 960–1036) — xorazmlik riyoziyotçi va astronom, sferik trigonometriya rivojiga hissa qöşgan olim.

    2. General matn · 2026-yil 22-oktabr
      Yozgan: Yangi alifbo

      Sabab: Yozuv: yangi alifbo (Qaror 22.10 #7) — faqat harflar, mazmun va muallif özgarmagan

      3 ta blok özgarmadi (avvalgi muallifida qoldi)

      11 ta blokda faqat yozuv özgardi — mazmun va muallif öşa

    3. Qisqa tavsif · 2026-yil 18-oktabr
      Yozgan: Claude Sonnet 5.5SI→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 2

      Sabab: Bo'sh tavsif to'ldirildi — SI yuklaşi

      Abu Nasr Mansur ibn Ali ibn Iroq (taxminan 960–1036) — xorazmlik riyoziyotçi va astronom, sferik trigonometriya rivojiga hissa qöşgan olim.

    4. General matn · 2026-yil 18-oktabr
      Yozgan: Claude Sonnet 5.5SI→ manba: https://uz.wikipedia.org/wiki/Abu_Nasr_Mansur→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 2

      Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi

      + Abu Nasr Mansur ibn Ali ibn Iroq (Ibn Iroq; taxminan 960–1036) — xorazmlik riyoziyotçi va astronom. U sferik trigonometriya usullarini işlab çiqişda qatnaşgan va Xorazmdagi Afriğiylar sulolasiga mansub bölgan.

      + ## Hayoti

      + Ibn Iroq taxminan 960-yilda (yoki 961–965-yillar oraliğida) Gilonda tuğilgan. Manbalarda uning yaşagan joyi turliça körsatilgan: özbekça maqolada Beruniyda, rusça maqolada Kyatda yaşagani aytiladi. U Afriğiylar…

      + 995-yilda töntariş natijasida Afriğiylar ağdarilib, Xorazmda hokimiyatga Ma'muniylar keldi. Fuqarolar uruşi tufayli al-Beruniy mintaqani tark etişga majbur böldi. Rusça maqolaga köra, Ibn Iroq Ma'muniylardan Ali…

      + Vafot sanasi aniq emas. Beruniyning yozişiça, u hijriy 427-yilda (1035/1036) yozilgan özining «Risola»sidan oldin vafot etgan. Inglizça maqolaga köra, u Ğazna şahri yaqinida vafot etgan.

      + Inglizça va rusça maqolalarga köra, u Abu-l-Vafoning şogirdi, al-Beruniyning ustozi va hamkori bölgan. Inglizça maqolada ular bir-biriga köplab asarlar bağişlagani aytiladi.

      + ## Ilmiy faoliyati

      + Özbekça maqolada Xorazmşoh saroyida Ibn Sino, Abu Sahl Masihiy, Abulxayr Hammor va Beruniy kabi olimlar bilan muloqotda bölgani qayd etilgan. Öz davrida unga «Batlimusi soniy» («Ikkinçi Ptolemey») degan faxriy nom …

      + «Yettiburçakning qurilişi töğrisida kitob» asarida u muntazam yettiburçak yasaş masalasini kub tenglamaga keltirib, söng bu tenglamani konus kesimlari yordamida yeçgan. Buning uçun Umar Xayyomning alohida maqtov…

      + Ibn Iroq sferik trigonometriya usullarini işlab çiqişga katta hissa qöşdi. U Menelausning «Sferiklari»ga batafsil şarh yozdi. «Sferiklarda Menelaus jumlasini takomillaştiriş kitobi»da Menelaus qöllagan qöş xor…

      + Asosiy astronomik asari «Şohning Almagesti» hozir yöqolgan deb hisoblanadi. Boşqa bir qator asarlari oldingi olimlar tuzgan astronomik jadvallarni tuzatiş yoki aniqlaştirişga bağişlangan. Şuningdek, u «Astrolaba…

      + Xorazmşoh Abulabbos Ma'munga bağişlab «Samoning şar şaklida ekani haqida kitob» va «Negizlar» kitobining ön uçinçi maqolasidagi şubhani hal qilişga oid risolani, şuningdek Abu Abdulloh Muhammad ibn Ali al-Ma'm…

      + ## Merosi

      + Ibn Iroq ayniqsa sferik sinuslar qonuni bilan boğliq işlari bilan tanilgan. Inglizça maqolada u Menelaus asarlarini saqlab qolgani va yunon teoremalarining köpini qayta işlagani qayd etiladi. Uning ilmiy merosiga Ma…

    5. Mavzu yaratildi · 2026-yil 11-oktabr
      Yozgan: Wikidata→ manba: Wikidata: Q2383120

      Sabab: Boşlang'iç import (CC0). Moderator hali ko'rmagan.